Βασιλης Διαμαντακος
Ο Ντόναλντ Τραμπ έφθασε στην Άγκυρα για τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ, πραγματοποιώντας το πρώτο διεθνές ταξίδι με το νέο Air Force One. Η συνάντησή του με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν θεωρείται η πιο κρίσιμη της Συνόδου, καθώς στην ατζέντα βρίσκονται η πιθανή επανένταξη της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35, ο πόλεμος στην Ουκρανία, η Μέση Ανατολή και η νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας της Συμμαχίας.
Όλα τα βλέμματα της διεθνούς διπλωματίας στρέφονται στην Άγκυρα, όπου ξεκινά η Σύνοδος Κορυφής του ΝΑΤΟ, με τον πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών, Ντόναλντ Τραμπ, να πραγματοποιεί μία επίσκεψη που ενδέχεται να επηρεάσει τις ισορροπίες τόσο εντός της Συμμαχίας όσο και στην ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.
Ο Αμερικανός πρόεδρος προσγειώθηκε λίγο μετά τις 14:00 ώρα Ελλάδας, πραγματοποιώντας το πρώτο επίσημο ταξίδι στο εξωτερικό με το νέο Air Force One, το οποίο εντάχθηκε πρόσφατα στον προεδρικό στόλο.
Θερμή υποδοχή από τον Ερντογάν
Σε μια ιδιαίτερα συμβολική κίνηση, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν υποδέχθηκε προσωπικά τον Αμερικανό πρόεδρο, με τις εικόνες από την πρώτη χειραψία και τη θερμή συνομιλία των δύο ηγετών να κάνουν ήδη τον γύρο του κόσμου.
Ο Τούρκος πρόεδρος συνόδευσε τον Τραμπ μέχρι το προεδρικό μέγαρο, όπου ακολούθησε η κατ’ ιδίαν συνάντησή τους πριν από τις εργασίες της Συνόδου.
Λίγο πριν αναχωρήσει από την Ουάσιγκτον, ο Τραμπ είχε δηλώσει χαρακτηριστικά:«Πηγαίνω εξαιτίας του Ερντογάν. Είναι φίλος μου και ένας ηγέτης που σέβομαι.»
Η δημόσια αυτή τοποθέτηση ερμηνεύεται από διπλωματικούς κύκλους ως σαφές μήνυμα επαναπροσέγγισης των αμερικανοτουρκικών σχέσεων.
Τα F-35 στο επίκεντρο
Το βασικότερο ζήτημα της συνάντησης αφορά την πιθανή επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των μαχητικών F-35, εξέλιξη που παρακολουθούν στενά η Ελλάδα, η Κύπρος και το Ισραήλ.
Σύμφωνα με δημοσίευμα των New York Times, ο Τραμπ εξετάζει το ενδεχόμενο να ανακοινώσει την πρόθεσή του να προχωρήσει στην επανένταξη της Άγκυρας στο πρόγραμμα, αναζητώντας παράλληλα τρόπο να ξεπεραστούν οι περιορισμοί που έχει επιβάλει το αμερικανικό Κογκρέσο.
Το εμπόδιο παραμένει η αγορά των ρωσικών αντιαεροπορικών συστημάτων S-400, η οποία το 2019 οδήγησε στην αποβολή της Τουρκίας από το πρόγραμμα.
Αμερικανοί αξιωματούχοι εξετάζουν διάφορα σενάρια, μεταξύ των οποίων:
μεταφορά των S-400 σε τρίτη χώρα,
αδρανοποίηση κρίσιμων συστημάτων,
ή άλλες τεχνικές λύσεις που θα μπορούσαν να ικανοποιήσουν τις απαιτήσεις της αμερικανικής νομοθεσίας.
Ωστόσο, τίποτε δεν θεωρείται δεδομένο, καθώς αρκετοί Ρεπουμπλικάνοι γερουσιαστές εξακολουθούν να αντιτίθενται σε οποιαδήποτε χαλάρωση των κυρώσεων προς την Άγκυρα.
Ελλάδα και Ισραήλ παρακολουθούν με ανησυχία
Η πιθανή αλλαγή πολιτικής της Ουάσιγκτον προκαλεί έντονο προβληματισμό στην Αθήνα αλλά και στο Τελ Αβίβ.
Η ελληνική πλευρά θεωρεί ότι η επανένταξη της Τουρκίας στα F-35 θα μπορούσε να μεταβάλει τις ισορροπίες ισχύος στο Αιγαίο, ενώ το Ισραήλ έχει διατυπώσει επανειλημμένα σοβαρές επιφυλάξεις για την ενίσχυση των τουρκικών αεροπορικών δυνατοτήτων.
Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπέντζαμιν Νετανιάχου, επανέλαβε πρόσφατα ότι η Τουρκία αποτελεί πλέον έναν από τους βασικούς γεωπολιτικούς ανταγωνιστές της χώρας του στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ουκρανία και Μέση Ανατολή στην κορυφή της ατζέντας
Πέρα από τα εξοπλιστικά, οι δύο ηγέτες αναμένεται να συζητήσουν:την πορεία του πολέμου στην Ουκρανία,
την κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή,
τις εξελίξεις στη Συρία,
αλλά και τον στόχο του ΝΑΤΟ για αμυντικές δαπάνες ίσες με το 5% του ΑΕΠ μέσα στην επόμενη δεκαετία.
Η Άγκυρα επιδιώκει επίσης να εξασφαλίσει μεγαλύτερο ρόλο στο νέο ευρωπαϊκό αμυντικό πρόγραμμα SAFE, μέσω του οποίου η Ευρωπαϊκή Ένωση σχεδιάζει να ενισχύσει την αμυντική της βιομηχανία.
αδρανοποίηση κρίσιμων συστημάτων,
ή άλλες τεχνικές λύσεις που θα μπορούσαν να ικανοποιήσουν τις απαιτήσεις της αμερικανικής νομοθεσίας.
Ωστόσο, τίποτε δεν θεωρείται δεδομένο, καθώς αρκετοί Ρεπουμπλικάνοι γερουσιαστές εξακολουθούν να αντιτίθενται σε οποιαδήποτε χαλάρωση των κυρώσεων προς την Άγκυρα.
Ελλάδα και Ισραήλ παρακολουθούν με ανησυχία
Η πιθανή αλλαγή πολιτικής της Ουάσιγκτον προκαλεί έντονο προβληματισμό στην Αθήνα αλλά και στο Τελ Αβίβ.
Η ελληνική πλευρά θεωρεί ότι η επανένταξη της Τουρκίας στα F-35 θα μπορούσε να μεταβάλει τις ισορροπίες ισχύος στο Αιγαίο, ενώ το Ισραήλ έχει διατυπώσει επανειλημμένα σοβαρές επιφυλάξεις για την ενίσχυση των τουρκικών αεροπορικών δυνατοτήτων.
Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, Μπέντζαμιν Νετανιάχου, επανέλαβε πρόσφατα ότι η Τουρκία αποτελεί πλέον έναν από τους βασικούς γεωπολιτικούς ανταγωνιστές της χώρας του στην Ανατολική Μεσόγειο.
Ουκρανία και Μέση Ανατολή στην κορυφή της ατζέντας
Πέρα από τα εξοπλιστικά, οι δύο ηγέτες αναμένεται να συζητήσουν:την πορεία του πολέμου στην Ουκρανία,
την κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή,
τις εξελίξεις στη Συρία,
αλλά και τον στόχο του ΝΑΤΟ για αμυντικές δαπάνες ίσες με το 5% του ΑΕΠ μέσα στην επόμενη δεκαετία.
Η Άγκυρα επιδιώκει επίσης να εξασφαλίσει μεγαλύτερο ρόλο στο νέο ευρωπαϊκό αμυντικό πρόγραμμα SAFE, μέσω του οποίου η Ευρωπαϊκή Ένωση σχεδιάζει να ενισχύσει την αμυντική της βιομηχανία.
Συνάντηση και με Ζελένσκι
Κατά τη διάρκεια της Συνόδου, ο Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται να πραγματοποιήσει ξεχωριστές επαφές με τον πρόεδρο της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι, αλλά και με τον μεταβατικό πρόεδρο της Συρίας Άχμεντ αλ-Σάραα.
Η συνάντηση με τον Ζελένσκι αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς ο Αμερικανός πρόεδρος έχει δηλώσει ότι βλέπει πλέον πιο κοντά μια πιθανή διπλωματική λύση στον πόλεμο.
Η Μόσχα παρακολουθεί στενά
Το Κρεμλίνο ανακοίνωσε ότι παρακολουθεί με ιδιαίτερο ενδιαφέρον τις εργασίες της Συνόδου.
Ο εκπρόσωπος του Ρώσου προέδρου, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε ότι η Μόσχα θεωρεί πως πριν από τη Σύνοδο διατυπώθηκαν πολλές «συγκρουσιακές δηλώσεις» εις βάρος της Ρωσίας, επισημαίνοντας ωστόσο ότι το Κρεμλίνο εξακολουθεί να εμφανίζεται ανοικτό σε κάθε προσπάθεια ειρηνευτικής διευθέτησης του πολέμου στην Ουκρανία.
Η πιο κρίσιμη Σύνοδος των τελευταίων ετών
Η φετινή Σύνοδος πραγματοποιείται σε ένα ιδιαίτερα σύνθετο γεωπολιτικό περιβάλλον.
Η Συμμαχία επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα :στην ενίσχυση της στρατιωτικής αποτροπής έναντι της Ρωσίας,
στην αναβάθμιση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας,
στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή,
αλλά και στις νέες ισορροπίες που διαμορφώνει η επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο.
Η συνάντηση Τραμπ–Ερντογάν θεωρείται ήδη μία από τις πλέον καθοριστικές διπλωματικές επαφές της Συνόδου, καθώς οι αποφάσεις που θα ληφθούν ενδέχεται να επηρεάσουν όχι μόνο το μέλλον των αμερικανοτουρκικών σχέσεων αλλά και τη συνολική στρατηγική ισορροπία στην Ανατολική Μεσόγειο και το ΝΑΤΟ.
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου