Παρά το γεγονός ότι τα τέλη του περασμένου Μάρτιο είχαν γνωρίσει ευρύτατη δημοσιότητα στα τουρκικά μέσα ενημέρωσης σχετικές αναρτήσεις του υπουργείου Άμυνας (ΥΠΑΜ) της Τουρκίας αλλά και επίσημες ανακοινώσεις που έγιναν από τον εκπρόσωπο Τύπου του τουρκικού ΥΠΑΜ κατά τη διάρκεια της καθιερωμένης εβδομαδιαίας ενημέρωσης. Παρά το γεγονός ότι υπήρχε σαφέστατη αναφορά, σε εντολή που έλαβαν οι ένοπλες δυνάμεις της Τουρκίας για την ίδρυση των δύο νέων στρατηγείων, χωρίς όμως μνεία του συμμαχικού οργάνου που την έδωσε.
Αν δηλαδή δόθηκε από το Βορειοατλαντικό Συμβούλιο (NAC: North Atlantic Council), το κύριο όργανο λήψης πολιτικών αποφάσεων, τη Στρατιωτική Επιτροπή (Military Committee) ή το Ανώτατο Συμμαχικό Στρατηγείο Ευρώπης (SHAPE: Supreme Headquarters Allied Powers Europe) / Ανώτατο Συμμαχικό Διοικητή Ευρώπης (SACEUR).
Διότι εάν η εντολή δόθηκε από συμμαχικό όργανο τότε ανακύπτει το μείζον ζήτημα ποια ήταν η στάση της χώρας μας, αφού αν η Ελλάδα ασκούσε το δικαίωμα αρνησικυρίας (veto), δεν θα ήταν δυνατή η ίδρυση τους. Εξ ορισμού λοιπόν, η ανακοίνωση της ίδρυσης συνεπάγεται την αποχή της Ελλάδας ή τη συμφωνία της. Για αυτό και απαιτεί αποσαφήνιση της ελληνικής θέσης από τα υπουργεία Εθνικής Άμυνας και Εξωτερικών (ΥΠΕΘΑ – ΥΠΕΞ).
Προκειμένου να αποκωδικοποιήσει τις εξελίξεις, το DP αιτήθηκε τη συνδρομή πηγών με βαθεία γνώση των διαδικασιών του ΝΑΤΟ αλλά και του απώτερου και πρόσφατου ιστορικού του ζητήματος, οι οποίες επεσήμαναν τα ακόλουθα.
Σε σχέση με τα δύο νέα νατοϊκά στρατηγεία στην Τουρκία
Η ίδρυση των δύο νέων στρατηγείων γίνεται στο πλαίσιο της Δομής Δυνάμεων του NATO (NFS: ΝΑΤΟ Force Structure) που αποτελεί αρμοδιότητα του Ανώτατου Συμμαχικού Διοικητή Ευρώπης (SACEUR), εγκρίνεται από τη Στρατιωτική Επιτροπή (MC: Military Committee) και τελικά από τη σύνοδο των υπουργών Αμύνης της Συμμαχίας.
Στην πράξη, το ζήτημα της ίδρυσης των δύο νέων Στρατηγείων έκλεισε τα τέλη του 2023 – αρχές του 2024 και όπως προκύπτει εκ του αποτελέσματος, χωρίς αντίδραση των ΥΠΕΘΑ και ΓΕΕΘΑ (άγνωστο εάν υπήρξε συνεργασία με το ΥΠΕΞ ή/και εάν η Διακήρυξη των Αθηνών είχε ανασταλτικό χαρακτήρα στην πιθανή αρνητική μας θέση), με συνέπεια σήμερα να είναι δεδομένη η δημιουργία των δύο Στρατηγείων.
Ως προς το πολυεθνικό χερσαίο Στρατηγείο, που θα έχει ως γενική αποστολή την καταπολέμηση της τρομοκρατίας (C-T: Counter Terrorism), θα δημιουργηθεί με βάση το τουρκικό 6ο Σώμα Στρατού που εδρεύει στα Άδανα και το οποίο υπάγεται στη 2η Τουρκική Στρατιά, που εδρεύει στη Μαλάτεια και η οποία έχει Περιοχή Ευθύνης (ΠΕ) τη Νοτιοανατολική Ανατολική Τουρκία (από Άδανα έως και Αλεξανδρέττα).
Εκεί δηλαδή που βρίσκονται η Κύπρος, η Συρία, ο Λίβανος, το Ιράκ και Ιράν, οι Κούρδοι και το Ισραήλ. Ως προς την αποστολή κατά της τρομοκρατίας, δεν μοιάζει πολύ πειστική λόγω των στενών σχέσεων της Τουρκίας με Χαμάς, Χεζμπολάχ, Αδελφούς Μουσουλμάνους και τους πρώην τζιχαντιστές που κατέχουν την εξουσία στη Συρία…
Αντίθετα, όπως σημειώνει ο αντιναύαρχος ε.α. Δημήτριος Καβουλάκος, «η δημιουργία μίας κρίσης στην εν λόγω περιοχή θα ωθήσει την Τουρκία, με πρόσχημα την ειρήνευση στην περιοχή, να απαιτήσει ανάληψη ειρηνευτικών επιχειρήσεων, με βάση το 6ο Σώμα Στρατού της, και υπό την αιγίδα Διεθνούς Οργανισμού και με ό,τι αυτό συνεπάγεται σε θέματα ασφάλειας και συμφερόντων άλλων χωρών της Μέσης Ανατολής ή του Λεβάντε. Μήπως η Ελλάδα επηρεάζει τις σχέσεις της με άλλες χώρες, αποδεχόμενη ΑΣΜΕΝΩΣ την ίδρυση αυτού του Στρατηγείου;».
Επισημαίνεται, ότι η Τουρκία είχε εμμονή στη δημιουργία τέτοιας δομής από τη δεκαετία του 1990, όταν στα ενδεχόμενα σχέδια του ΝΑΤΟ για Συρία προσπαθούσε να εντάξει τη χερσαία συνιστώσα της Κινητής Δύναμης της Συμμαχικής Διοίκησης Ευρώπης [AMF(L): ACE Mobile Force (Land)] υπό εθνικό έλεγχο, χωρίς επιτυχία.
Σήμερα όμως που οι συνθήκες την ευνοούν λόγω του φίλα προσκείμενου σε αυτήν Γενικού Γραμματέα του ΝΑΤΟ, της αδιαφορίας των ΗΠΑ, της πολυεπίπεδης δραστηριότητας του Πρέσβη των ΗΠΑ στην Άγκυρα, της Διακήρυξης των Αθηνών και της γενικότερης αφασίας για τις συμμαχικές εξελίξεις που επικρατεί στην Ελλάδα (Υπουργείο Εθνικής Άμυνας και Υπουργείο Εξωτερικών), η επίτευξη του στόχου της είναι ορατή.
Όσον αφορά το ναυτικό στρατηγείο στο Αναντολούκαβαγι, στην περιοχή Μπέικοζ της Κωνσταντινούπολης, στον Βόσπορο, η προοπτική να διαδραματίσει ρόλο σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ), με βάση τη Στρατηγική της Ένωσης, όπως την εξέφρασε η Αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και Ύπατη Εκπρόσωπος της ΕΕ για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας, Κάγια Κάλλας, για έλεγχο της Μαύρης Θάλασσας από ακτές Ρουμανίας και Ουκρανίας μέχρι και Γεωργία είναι υπαρκτή. Εφόσον αυτό συμβεί, τότε η Τουρκία θα μπει «από το παράθυρο» στον Αμυντικό Πυλώνα της ΕΕ, με τη χώρα μας απλώς να παραμένει … σιωπηρή.
Σε σχέση με την αναδιοργάνωση της Δομής Δυνάμεων του ΝΑΤΟ
Περί τα τέλη του 2023 εξελισσόταν η αναδιοργάνωση της Δομής Δυνάμεων του ΝΑΤΟ (NFS) με σκοπό την τυποποίηση όλων των Σωμάτων Στρατού Ταχείας Ανάπτυξης του ΝΑΤΟ (NRDC: NATO Rapid Deployment Corps) και των ισοδύναμων τους, και τον περιοχικό τους προσανατολισμό με συγκεκριμένη αποστολή.
Στο πλαίσιο αυτής της διαδικασίας, η Τουρκία δήλωσε ότι εκτός του NRDC-TU (βασίζεται στο 3ο τουρκικό Σώμα Στρατού που εδρεύει στην Αγιαζάγα της Κωνσταντινούπολης), προτίθεται να αναθέσει σε ένα εθνικό Σώμα Στρατού διπλή αποστολή και να το εντάξει στη NFS με γενική αποστολή την καταπολέμηση της τρομοκρατίας (C-T:Counter Terrorism) καθόσον αυτή η επιχειρησιακή απαίτηση τέθηκε από τη Συμμαχική Διοίκηση Χερσαίων Δυνάμεων (LANDCOM) που εδρεύει στη Σμύρνη για ένα μόνο στρατηγείο σε όλη τη Συμμαχία.
Όλα τα υπόλοιπα στρατηγεία θα αναλάμβαναν αποστολές άμυνας στα όρια της Συμμαχίας, ως επιχειρησιακές εφεδρείες προσανατολισμένες περιοχικό και ένα μόνο στρατηγείο ως στρατηγική εφεδρεία για όλη την Περιοχή Ευθύνης του Ανώτατου Συμμαχικού Διοικητή Ευρώπης (SACEUR) στα πρότυπα της παλαιάς χερσαίας συνιστώσας της Κινητής Δύναμης της Συμμαχικής Διοίκησης Ευρώπης [AMF(L): ACE Mobile Force (Land)]. Την αποστολή ζήτησε και είχε λάβει το χρίσμα, το ιταλικό Σώμα Στρατού Ταχείας Ανάπτυξης (NRDC-IT) αλλά υπήρξαν συζητήσεις να εναλλάσσεται με το Συμμαχικό Σώμα Ταχείας Αντίδρασης (ARRC: Allied Rapid Reaction Corps).
Σε αυτό το πλαίσιο η Τουρκία διατήρησε το NRDC-TU, που είχε διαθέσει από το 2002, περιοχικά δεσμευμένο εντός του εθνικού της εδάφους με προσανατολισμό προς Μαύρη Θάλασσα, ενώ η Ελλάδα με επιμονή διεκδίκησε και επέτυχε στο ελληνικό Σώμα Στρατού Ταχείας Ανάπτυξης (NRDC-GR) να ανατεθεί αποστολή επιχειρησιακής εφεδρείας στη νοτιοανατολική πτέρυγα με προσανατολισμό προς Βορρά (Ρουμανία). Για τον σκοπό αυτό, τον Δεκέμβριο του 2025, το NRDC-GR αξιολογήθηκε επιτυχώς από τη LANDCOM.
Σε ό,τι αφορά το ναυτικό στρατηγείο, η Τουρκία έχει πολλάκις προσπαθήσει να λάβει την έγκριση του ΝΑΤΟ για την ίδρυση του. Το 1996, κατά τις διαβουλεύσεις για τη νέα δομή διοίκησης του ΝΑΤΟ η Άγκυρα προωθούσε την ίδρυση ναυτικού υποστρατηγείου για υποβρύχια στη Μαύρη Θάλασσα (COMSUBLACK), αλλά η σθεναρή ελληνική αντίδραση, ακύρωσε τους τουρκικούς σχεδιασμούς. Το επιχείρησε εκ νέου το 2002-2003 και το 2005-2006, οπότε ο τότε Αρχηγός ΓΕΕΘΑ ναύαρχος Παναγιώτης Χηνοφώτης το απέρριψε με αποτέλεσμα να μην υπάρξει ομοφωνία στη Σύνοδο Αρχηγών Ενόπλων Δυνάμεων των κρατών-μελών του ΝΑΤΟ.
«Παράλληλα, παραδόξως και κατά παρέκκλιση εκ της εθνικής πολιτικής, αποδεχόμαστε και την ίδρυση Ναυτικού Στρατηγείου και στον Βόσπορο μετά από 46 χρόνια αρνήσεως της Ελλάδας να αποδεχθεί την ίδρυση Ναυτικού Στρατηγείου στην Τουρκία είτε με την ονομασία COMEDNOREAST, είτε COMSUBMENOREAST ή COMSUBLACK. Αλήθεια τι άλλαξε; Μήπως η ημερομηνία κατάθεσης του νόμου για τις Τουρκικές αιτιάσεις διαχωρισμού του Αιγαίου στον 25ο Μεσημβρινό και τα ήρεμα νερά όπου δεν θα διατίθεται ναυαγοσώστης;…», σημειώνει με καυστικό τρόπο ο αντιναύαρχος ε.α. Δημήτριος Καβουλάκος.
Ας σημειωθεί ότι από το 1974, όταν λήφθηκε η απόφαση για την έξοδο της Ελλάδας από το στρατιωτικό σκέλος του ΝΑΤΟ μέχρι και την 1η Σεπτεμβρίου 1999 όταν στον Τύρναβο ενεργοποιήθηκε το υποστρατηγείο JCSC (Joint Command South-Cent: Διακλαδικό Συμμαχικό Στρατηγείο Νοτιο-Κεντρικής Ευρώπης), η χώρα μας είχε πολλές φορές αντιμετωπίσει προβλήματα λόγω της αρνησικυρίας (βέτο) της Τουρκίας.
Οι πηγές επίσης υπενθύμισαν ότι ελληνική (αιδήμονα) σιωπή καταγράφηκε και το 2021, όταν το ΝΑΤΟ ενέκρινε τη δημιουργία στη Μαύρη Θάλασσα υπό τη Τουρκία, ενός χρηματοδοτούμενου από το ΝΑΤΟ κέντρου Ναυτικής Αποτροπής, ευθέως ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΥ του εδρεύοντος στη Σούδα οικείου Κέντρου Εκπαίδευσης Ναυτικής Αποτροπής (ΚΕΝΑΠ / NMIOTC), που ιδρύθηκε το 2003 και για το οποίο δεν προβλέφθηκε αντίστοιχη συμμαχική χρηματοδότηση.
Αν όλα γίνονται για να διατηρηθούν τα «ήρεμα νερά», θα προτείναμε σε όλους να διαβάσουν το άρθρο του ναυάρχου (ε.α.) Παναγιώτη Χηνοφώτη, Επίτιμου Αρχηγού ΓΕΕΘΑ, πρώην Υφυπουργού Εσωτερικών – Βουλευτή Επικρατείας.
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου