Η Γαλλία δίνει «πράσινο φως» στην Τουρκία για την απόκτηση προηγμένων πυραύλων Meteor.

Το νέο γαλλικό παιχνίδι που προβληματίζει την Αθήνα.

Μια νέα και ιδιαίτερα κρίσιμη σελίδα ανοίγει στις σχέσεις Γαλλίας–Τουρκίας, με το Παρίσι να κινείται πλέον προς μια σαφώς πιο πραγματιστική προσέγγιση απέναντι στην Άγκυρα. Η προοπτική απόκτησης πυραύλων Meteor από την τουρκική Πολεμική Αεροπορία, σε συνδυασμό με τον νέο οδικό χάρτη αμυντικής και βιομηχανικής συνεργασίας, δημιουργεί νέα δεδομένα για την Ελλάδα και υποχρεώνει την Αθήνα να επανεξετάσει τις σταθερές πάνω στις οποίες οικοδομήθηκε τα τελευταία χρόνια η στρατηγική σχέση με τη Γαλλία, σύμφωνα με το enikos και τον Χρήστο Μαζανίτη.

Το ζήτημα δεν αφορά μόνο ένα ακόμη εξοπλιστικό πρόγραμμα.

Αφορά την αλλαγή των ισορροπιών στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, τη γαλλική στάση απέναντι στην Τουρκία και, κυρίως, το κατά πόσο οι στρατηγικές συνεργασίες στην Ευρώπη μπορούν να θεωρούνται μόνιμες όταν στο τραπέζι μπαίνουν δισεκατομμύρια ευρώ, εξαγωγές όπλων και μεγάλα βιομηχανικά συμφέροντα.

Το Παρίσι ανοίγει ξανά την πόρτα στην Άγκυρα

Για μεγάλο χρονικό διάστημα η Γαλλία είχε υιοθετήσει μια από τις πιο σκληρές ευρωπαϊκές γραμμές απέναντι στην τουρκική πολιτική.

Οι αντιπαραθέσεις στη Λιβύη, στην Ανατολική Μεσόγειο, στον Καύκασο αλλά και στο εσωτερικό του ΝΑΤΟ είχαν οδηγήσει τις σχέσεις Παρισιού–Άγκυρας σε εξαιρετικά χαμηλό επίπεδο.

Την ίδια περίοδο, η Ελλάδα αναβάθμιζε εντυπωσιακά τη στρατηγική της σχέση με τη Γαλλία.

Η αγορά των 24 Rafale, η απόκτηση των φρεγατών FDI HN, αλλά και η ελληνογαλλική συμφωνία στρατηγικής εταιρικής σχέσης δημιούργησαν την εικόνα ενός σταθερού άξονα Αθήνας–Παρισιού στην Ανατολική Μεσόγειο.

Σήμερα, όμως, η πραγματικότητα εμφανίζεται περισσότερο σύνθετη.

Η Γαλλία δεν εγκαταλείπει τη συνεργασία της με την Ελλάδα, αλλά ταυτόχρονα επιδιώκει να αποκαταστήσει τις σχέσεις της με την Τουρκία, μια χώρα με τεράστια αμυντική βιομηχανία, σημαντικό γεωπολιτικό βάρος και μεγάλες ανάγκες σε σύγχρονα οπλικά συστήματα.

Και αυτό σημαίνει ότι η Άγκυρα επιστρέφει δυναμικά στο γαλλικό αμυντικό και βιομηχανικό ραντάρ.

Το μεγάλο ζήτημα των Meteor

Το σημείο που προκαλεί τον μεγαλύτερο προβληματισμό στην Αθήνα είναι φυσικά οι πύραυλοι αέρος-αέρος Meteor.

Η Τουρκία επιδιώκει να αποκτήσει τον Meteor μαζί με τα Eurofighter Typhoon, ενισχύοντας σημαντικά τις δυνατότητες της Πολεμικής της Αεροπορίας σε αποστολές εμπλοκής πέραν του οπτικού ορίζοντα.

Ο Meteor θεωρείται ένας από τους ισχυρότερους πυραύλους BVR διεθνώς.

Χάρη στον προηγμένο κινητήρα ramjet μπορεί να διατηρεί υψηλές ταχύτητες για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα και να δημιουργεί μια πολύ μεγάλη λεγόμενη no-escape zone, δηλαδή μια περιοχή μέσα στην οποία ο αντίπαλος στόχος έχει περιορισμένες πιθανότητες να αποφύγει την αναχαίτιση.

Μέχρι σήμερα, ο συνδυασμός Rafale–Meteor αποτελούσε ένα από τα σημαντικότερα ποιοτικά πλεονεκτήματα της ελληνικής Πολεμικής Αεροπορίας έναντι της Τουρκίας.

Εάν η Άγκυρα αποκτήσει Eurofighter με Meteor, ένα μέρος αυτής της διαφοράς περιορίζεται.

Δεν σημαίνει ότι εξαφανίζεται το ελληνικό πλεονέκτημα.

Σημαίνει όμως ότι η Τουρκία αποκτά ένα όπλο της ίδιας κατηγορίας με εκείνο που θεωρείται σήμερα ένα από τα σημαντικότερα «χαρτιά» της ελληνικής αεροπορικής αποτροπής.
Η γαλλική συναίνεση έχει ιδιαίτερη βαρύτητα

Η περίπτωση του Meteor είναι ιδιαίτερα περίπλοκη επειδή ο πύραυλος αποτελεί προϊόν ευρωπαϊκής συνεργασίας μέσω της MBDA.

Στο πρόγραμμα συμμετέχουν πολλές ευρωπαϊκές χώρες και επομένως η εξαγωγή του δεν αποτελεί αποκλειστική απόφαση ενός κράτους.

Ωστόσο, η γαλλική στάση έχει ισχυρό πολιτικό και βιομηχανικό βάρος.

Για την Αθήνα, συνεπώς, το βασικό μήνυμα είναι σαφές:

Η Γαλλία μπορεί να παραμένει στρατηγικός εταίρος της Ελλάδας, αλλά δεν πρόκειται να εγκαταλείψει τα δικά της οικονομικά και γεωπολιτικά συμφέροντα απέναντι στην Τουρκία.

Αυτό αποτελεί μια υπενθύμιση μιας βασικής αρχής των διεθνών σχέσεων.

Οι στρατηγικές συμμαχίες δεν καταργούν τα εθνικά συμφέροντα.

Το δεύτερο μέτωπο: Γαλλία και τουρκική αμυντική βιομηχανία

Ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει ο νέος οδικός χάρτης βιομηχανικής και αμυντικής συνεργασίας.

Η Τουρκία δεν ενδιαφέρεται πλέον μόνο για την αγορά ολοκληρωμένων οπλικών συστημάτων.

Η στρατηγική της Άγκυρας βασίζεται στην κοινή παραγωγή, στη μεταφορά τεχνολογίας και στην ενσωμάτωση ξένων τεχνολογιών στην εγχώρια αμυντική βιομηχανία.

Αυτό αποτελεί κεντρικό δόγμα της τουρκικής αμυντικής πολιτικής.

Η συνεργασία γαλλικών εταιρειών με τουρκικούς αμυντικούς ομίλους δείχνει ότι η σχέση Παρισιού–Άγκυρας μπορεί να περάσει σε βαθύτερο επίπεδο.

Χαρακτηριστική είναι η συνεργασία της Safran με την Baykar, η οποία περιλαμβάνει τεχνολογίες αισθητήρων, ηλεκτροοπτικών συστημάτων και πιθανές εφαρμογές σε μη επανδρωμένες πλατφόρμες.

Για τη Γαλλία, η Τουρκία αποτελεί μια ταχύτατα αναπτυσσόμενη αμυντική αγορά.

Για την Τουρκία, η Γαλλία προσφέρει πρόσβαση σε τεχνολογίες υψηλού επιπέδου που μπορούν να επιταχύνουν ακόμη περισσότερο την προσπάθεια τεχνολογικής αυτονομίας της Άγκυρας.
Τι σημαίνει αυτό για την Ελλάδα

Η Αθήνα καλείται πλέον να κινηθεί χωρίς αυταπάτες.

Η ελληνογαλλική σχέση παραμένει εξαιρετικά σημαντική και έχει αποκτήσει ισχυρό στρατηγικό υπόβαθρο μέσω των Rafale, των FDI και της διμερούς αμυντικής συμφωνίας.

Όμως η Ελλάδα δεν μπορεί να θεωρεί ότι οποιαδήποτε ευρωπαϊκή χώρα θα προσαρμόζει αυτομάτως την εξωτερική και εξοπλιστική της πολιτική στις ελληνικές ανησυχίες έναντι της Τουρκίας.

Η νέα πραγματικότητα απαιτεί διαφοροποίηση συμμαχιών και συνεχή επένδυση στην ελληνική αποτροπή.

Και εδώ βρίσκεται το κρίσιμο σημείο.

Η Πολεμική Αεροπορία δεν βασίζεται πλέον μόνο στα Rafale.

Η Ελλάδα διαθέτει F-16 Viper, προχωρά προς την απόκτηση F-35 και επενδύει σε νέα όπλα, αισθητήρες και δικτυοκεντρικές δυνατότητες.

Άρα, η πιθανή είσοδος των Eurofighter–Meteor στην Τουρκία αποτελεί σοβαρή εξέλιξη, αλλά δεν ανατρέπει αυτομάτως το συνολικό ισοζύγιο αεροπορικής ισχύος.

Το παιχνίδι μετατρέπεται όμως σε ακόμη πιο απαιτητική τεχνολογική κούρσα.
Το μήνυμα της Αθήνας και το SAFE

Παράλληλα, η ελληνική κυβέρνηση επιχειρεί να διατηρήσει σαφείς «κόκκινες γραμμές» σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Η Αθήνα έχει διαμηνύσει ότι η συμμετοχή τρίτων χωρών σε ευρωπαϊκά αμυντικά χρηματοδοτικά εργαλεία, όπως το SAFE, δεν μπορεί να γίνεται χωρίς πολιτικούς και στρατηγικούς όρους.

Η ελληνική θέση είναι ότι μια χώρα που επιδιώκει πρόσβαση σε ευρωπαϊκά αμυντικά κονδύλια οφείλει να σέβεται τα συμφέροντα ασφαλείας και την κυριαρχία των κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Το μήνυμα έχει σαφή αποδέκτη.

Η μεγάλη γεωπολιτική εικόνα

Η προσέγγιση Γαλλίας–Τουρκίας αποδεικνύει κάτι ευρύτερο.

Η Ευρώπη εισέρχεται σε μια περίοδο όπου η αμυντική βιομηχανία μετατρέπεται σε βασικό εργαλείο εξωτερικής πολιτικής.

Όπλα, συμπαραγωγές, τεχνολογική μεταφορά και πρόσβαση σε αγορές καθορίζουν πλέον συμμαχίες σχεδόν όσο και η παραδοσιακή διπλωματία.

Η Τουρκία επιχειρεί να εκμεταλλευτεί αυτή τη συγκυρία στο έπακρο.

Παζαρεύει με τη Γερμανία για Eurofighter, αναπτύσσει σχέσεις με τη Βρετανία, ανοίγει δίαυλο με τη Γαλλία και ταυτόχρονα επενδύει τεράστια ποσά στη δική της αμυντική βιομηχανία.

Για την Ελλάδα, το συμπέρασμα είναι ξεκάθαρο:

Καμία στρατηγική σχέση δεν μπορεί να αντικαταστήσει την εθνική στρατιωτική ισχύ.

Η Γαλλία παραμένει σημαντικός σύμμαχος.

Αλλά εάν το Παρίσι ανοίγει πλέον τον δρόμο για βαθύτερη αμυντική συνεργασία με την Άγκυρα και για Meteor στα τουρκικά Eurofighter, τότε η Αθήνα οφείλει να αντιμετωπίσει τη νέα πραγματικότητα χωρίς ψευδαισθήσεις.

Το Αιγαίο μπαίνει σε μια νέα εξοπλιστική εποχή – και αυτή τη φορά η μάχη δεν θα κριθεί μόνο στον αριθμό των μαχητικών, αλλά στην ποιότητα των πυραύλων, των αισθητήρων, των δικτύων και της τεχνολογικής υπεροχής.

πηγή


Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.