Βασιλης Διαμαντακος
Η επικύρωση του μνημονίου από το κοινοβούλιο της ανατολικής Λιβύης αλλάζει τις διπλωματικές ισορροπίες στη Μεσόγειο. Η σκληρή απάντηση της Αθήνας, η προσέγγιση της οικογένειας Χαφτάρ με τον Ερντογάν και οι κρίσιμες επιλογές της Ελλάδας για χωρικά ύδατα, ενεργειακές έρευνες και ηλεκτρική διασύνδεση με την Κύπρο.
Μια νέα περίοδος γεωπολιτικής έντασης διαμορφώνεται στην Ανατολική Μεσόγειο μετά την απόφαση του κοινοβουλίου της ανατολικής Λιβύης να εγκρίνει το τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019, ανατρέποντας την προηγούμενη στάση του απέναντι στη συμφωνία θαλάσσιας οριοθέτησης με την Τουρκία.
Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερη βαρύτητα για την Ελλάδα, καθώς το επίμαχο μνημόνιο παρακάμπτει, σύμφωνα με την ελληνική θέση, τα δικαιώματα των ελληνικών νησιών στις θαλάσσιες ζώνες και επιχειρεί να δημιουργήσει έναν θαλάσσιο διάδρομο μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης.
Το σημαντικότερο στοιχείο δεν είναι ότι η Άγκυρα απέκτησε ξαφνικά νέα νομικά δικαιώματα. Είναι ότι κατάφερε να εξασφαλίσει πολιτική στήριξη από μια λιβυκή πλευρά που μέχρι πρότινος αντιτασσόταν στο μνημόνιο.
Η μεταστροφή αυτή περιορίζει ένα από τα βασικά διπλωματικά επιχειρήματα που μπορούσε να αξιοποιήσει η Αθήνα στις επαφές της με την ανατολική Λιβύη.
Την ίδια στιγμή, επανέρχεται στο προσκήνιο η δυνατότητα επέκτασης των ελληνικών χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια νοτίως και δυτικά της Κρήτης, ενώ οι εξελίξεις συνδέονται με τις σχεδιαζόμενες έρευνες υδρογονανθράκων και την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου.
Η απόφαση της Βεγγάζης που αλλάζει το διπλωματικό παιχνίδι
Στις 20 Οκτωβρίου 2026, η Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης ενέκρινε ομόφωνα το μνημόνιο θαλάσσιας οριοθέτησης που είχε υπογραφεί μεταξύ Άγκυρας και Τρίπολης τον Νοέμβριο του 2019.
Παράλληλα, ανακάλεσε προηγούμενες αποφάσεις του 2020, με τις οποίες είχε απορρίψει τη συμφωνία και είχε διακόψει τις πολιτικές σχέσεις με την Τουρκία.
Η κίνηση έχει ισχυρό συμβολισμό.
Το 2019, η Άγκυρα είχε υπογράψει το μνημόνιο με την τότε διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση της Τρίπολης, ενώ η ανατολική Λιβύη, υπό την επιρροή του στρατάρχη Χαλίφα Χαφτάρ, είχε ταχθεί απέναντί του.
Επτά χρόνια αργότερα, το ίδιο πολιτικό στρατόπεδο εμφανίζεται να αποδέχεται τη συμφωνία.
Αυτή η αλλαγή αποτυπώνει τη διεύρυνση της τουρκικής επιρροής σε μια χώρα όπου η Άγκυρα είχε αρχικά επενδύσει κυρίως στις σχέσεις της με τη δυτική κυβέρνηση.
Αθήνα: «Η γεωγραφία και το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας δεν αλλάζουν» Διαβάστε την συνέχεια στην πηγή
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου