Έντονους τριγμούς στην περιοχή μας, προκαλεί η συμφωνία μεταξύ των ΗΠΑ και της Σαουδικής Αραβίας για την επισημοποίηση του πυρηνικού προγράμματος του Ριάντ.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του CNN, η συμφωνία αυτή, σε συνδυασμό με τις χαώδεις συνέπειες του πολέμου μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης, απειλεί να πυροδοτήσει μια νέα, ανεξέλεγκτη κούρσα εξοπλισμών που αγγίζει άμεσα και την Τουρκία.
Το πλέον ακανθώδες σημείο της συμφωνίας είναι η πληροφορία ότι παραχωρείται στη Σαουδική Αραβία η μελλοντική επιλογή να εμπλουτίζει ουράνιο στο δικό της έδαφος, έχοντας παράλληλα λιγότερη εποπτεία από τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ/IAEA). Η εξέλιξη αυτή έχει προκαλέσει τις εντονότερες αντιδράσεις από Αμερικανούς, Ισραηλινούς αλλά και Ιρανούς αναλυτές.
Από την πλευρά του, ο Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ξεκαθάρισε ότι η «Συμφωνία για την Πολιτική Πυρηνική Ενέργεια» εξαρτάται πλήρως από την προσχώρηση της Σαουδικής Αραβίας στις «Συμφωνίες του Αβραάμ» και την ομαλοποίηση των σχέσεών της με το Ισραήλ. Ωστόσο, μετά τον πόλεμο στη Γάζα, το Ριάντ διατηρεί τη θέση ότι δεν προχωρά σε ομαλοποίηση χωρίς σαφή δρόμο για παλαιστινιακό κράτος.
Η συμφωνία προβλέπεις πως πριν το Βασίλειο εμπλουτίσει ουράνιο, κοινή ομάδα ΗΠΑ-Σαουδικής Αραβίας πρέπει να κρίνει τη διαδικασία βιώσιμη. Οι εγκαταστάσεις θα κατασκευαστούν από τις ΗΠΑ χωρίς μεταφορά ευαίσθητης τεχνολογίας, ενώ απαγορεύεται στο Ριάντ να αναπτύξει ή να αγοράσει δική του τεχνολογία εμπλουτισμού για μία δεκαετία.
Ο φόβος του Ισραήλ και το «πυρηνικό ντόμινο»
Στο Ισραήλ, αν και ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου δεν εξεπλάγη από τις εξελίξεις, υπάρχει έντονος προβληματισμός. Ο Γιοέλ Γκουζάνσκι, πρώην αξιωματούχος του Εθνικού Συμβουλίου Ασφαλείας του Ισραήλ, τόνισε στο CNN ότι η κύρια ανησυχία εστιάζεται στον εμπλουτισμό ουρανίου, καθώς αυτό «μπορεί να δημιουργήσει ένα επικίνδυνο περιφερειακό προηγούμενο».
Παράλληλα, η συμφωνία αποδυναμώνει το «μοντέλο των ΗΑΕ» του 2009, βάσει του οποίου το Αμπού Ντάμπι είχε δεσμευτεί να μην εμπλουτίζει ουράνιο. Εφόσον όμως δίνονται ευνοϊκότεροι όροι στο Ριάντ, τα Εμιράτα έχουν το δικαίωμα να ζητήσουν την επαναδιαπραγμάτευση της δικής τους συμφωνίας.
Το βλέμμα της Τουρκίας
Αυτή ακριβώς η αλλαγή των ισορροπιών είναι που βάζει στο παιχνίδι και άλλες περιφερειακές δυνάμεις. Όπως επισημαίνουν αναλυτές, η Τουρκία και η Αίγυπτος παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις.
Ήδη από τον Φεβρουάριο, ο Υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας είχε στείλει σαφές μήνυμα, προειδοποιώντας ότι εάν το Ιράν αποκτήσει πυρηνικό όπλο, η Άγκυρα «ενδέχεται να υποχρεωθεί αναπόφευκτα να προσχωρήσει στην ίδια κούρσα». Αν και η Τουρκία κατασκευάζει ειρηνικό πυρηνικό πρόγραμμα σε συνεργασία με τη Ρωσία και έχει υπογράψει τη Συνθήκη Μη Διασποράς (NPT), η προοπτική πυρηνικού εξοπλισμού σε Ιράν και Σαουδική Αραβία δημιουργεί πιέσεις που αγγίζουν άμεσα τα τουρκικά σύνορα.
Η παράδοξη στάση της Τεχεράνης
Στην Τεχεράνη, όπου οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν πόλεμο τον Φεβρουάριο για να καταστρέψουν το πυρηνικό πρόγραμμα της χώρας (κατά τον οποίο σκοτώθηκε και ο Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ), ορισμένοι αξιωματούχοι αντιμετωπίζουν τη συμφωνία ως ευκαιρία.
Ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εσωτερικών του Ιράν, Αλί Ζεϊνιβάντ, κατηγόρησε τις ΗΠΑ για «δύο μέτρα και δύο σταθμά», σημειώνοντας με νόημα: «Αν επρόκειτο να επικρατήσει μια κούρσα εξοπλισμών σε αυτή την περιοχή, θα είχαμε μεγαλύτερη ελευθερία κινήσεων από οποιονδήποτε άλλον».
Με το Ιράν να διατηρεί σχεδόν μισό τόνο υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου και χωρίς ενεργές διαπραγματεύσεις στον πέμπτο μήνα της σύγκρουσης, ο φόβος για μια αλυσιδωτή ατομική αντίδραση στη Μέση Ανατολή είναι πλέον πιο ορατός από ποτέ.
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου