Αντίστροφη μέτρηση έχει ξεκινήσει για μία από τις κρισιμότερες δικαστικές αποφάσεις στην ιστορία της Ιεράς Μονής Αγίας Αικατερίνης του Σινά, καθώς στις 24 Οκτωβρίου αναμένεται η ετυμηγορία του ανώτατου αιγυπτιακού δικαστηρίου για τη μακρόχρονη διαμάχη σχετικά με το ιδιοκτησιακό καθεστώς δεκάδων εκτάσεων και ακινήτων που συνδέονται με τη Μονή.
Οι πληροφορίες που βλέπουν το φως της δημοσιότητας στην Αίγυπτο προκαλούν έντονο προβληματισμό σε Αθήνα και Σινά, καθώς οι εισηγήσεις δύο ανώτατων εισαγγελικών λειτουργών εμφανίζονται ιδιαίτερα δυσμενείς για τις νομικές θέσεις της Μονής.
Το πλέον ανησυχητικό στοιχείο είναι ότι, σύμφωνα με τις υπάρχουσες πληροφορίες, δεν αναμένεται νέα αναβολή της έκδοσης της απόφασης. Αυτό σημαίνει ότι το περιθώριο για πολιτική και νομική διευθέτηση στενεύει δραματικά.
Η 24η Οκτωβρίου γίνεται ημερομηνία-ορόσημο
Η Μονή και η αιγυπτιακή πλευρά έχουν εδώ και μήνες εμπλακεί σε παράλληλη διαδικασία διαπραγματεύσεων με στόχο μια συμφωνία που θα μπορούσε να κλείσει οριστικά την υπόθεση.
Ένα τέτοιο σενάριο θα επέτρεπε στις αιγυπτιακές αρχές να αποσύρουν την αίτηση αναίρεσης και να καταστήσουν ουσιαστικά άνευ αντικειμένου τη δικαστική διαδικασία.
Όμως οι καθυστερήσεις, οι διαφορετικές προσεγγίσεις στο εσωτερικό της Σιναϊτικής Αδελφότητας και η απουσία τελικής συμφωνίας έχουν πλέον δημιουργήσει ένα εξαιρετικά επικίνδυνο χρονικό κενό.
Εάν δεν υπάρξει συμφωνία πριν από την έκδοση της απόφασης, η Μονή θα βρεθεί αντιμέτωπη με ένα νέο και ενδεχομένως πολύ δυσμενέστερο νομικό τοπίο.
Τι προβλέπουν οι εισαγγελικές εισηγήσεις
Σύμφωνα με δημοσιεύματα αιγυπτιακών μέσων, οι δύο εισαγγελικές εισηγήσεις προτείνουν την πλήρη απόρριψη της αίτησης αναίρεσης της Μονής, απορρίπτοντας βασικούς ισχυρισμούς της περί απόκτησης δικαιωμάτων μέσω μακρόχρονης νομής και χρησικτησίας.
Ταυτόχρονα, προτείνεται να γίνει εν μέρει δεκτή η αίτηση αναίρεσης του αιγυπτιακού κράτους.
Εάν το δικαστήριο ακολουθήσει αυτή τη γραμμή, η Μονή ενδέχεται να χάσει επιπλέον δέκα ακίνητα, ενώ θα μπορούσε να τεθεί υπό νέα νομική αμφισβήτηση το καθεστώς άλλων 28 εκτάσεων ή χώρων.
Το κρίσιμο ζήτημα είναι ότι δεν αποκλείεται η τελική απόφαση να είναι ακόμη δυσμενέστερη, αναλόγως της ερμηνείας που θα δώσει το δικαστήριο στη φύση κάθε επίδικου γεωτεμαχίου.
Μια δικαστική διαμάχη που ξεκίνησε πριν από περισσότερο από μία δεκαετία
Η υπόθεση έχει τις ρίζες της στην αγωγή που άσκησε το αιγυπτιακό κράτος το 2015 ενώπιον του Πρωτοδικείου Νοτίου Σινά, διεκδικώντας συνολικά 71 γεωτεμάχια.
Οι αιγυπτιακές αρχές υποστήριξαν ότι ορισμένες από τις εκτάσεις αποτελούσαν κρατική περιουσία και ότι η χρήση ή κατοχή τους από τη Μονή δεν στηριζόταν σε επαρκείς τίτλους.
Η Μονή, από την πλευρά της, προέβαλε τη μακραίωνη παρουσία της στο Σινά, την ιστορική σύνδεση των εκτάσεων με τη μοναστική κοινότητα, καθώς και συμβόλαια και άλλα έγγραφα για σειρά ακινήτων.
Το 2022 το Πρωτοδικείο εξέδωσε εξαιρετικά αυστηρή απόφαση, η οποία προέβλεπε μεταξύ άλλων αποβολή από γεωτεμάχια, επιστροφή εκτάσεων στο κράτος, κατεδάφιση κατασκευών και καταβολή αποζημιώσεων.
Η συγκεκριμένη απόφαση είχε προκαλέσει τότε έντονες αντιδράσεις, καθώς δημιουργούσε φόβους ακόμη και για συνολική ανατροπή του παραδοσιακού καθεστώτος της Μονής.
Η απόφαση του 2025 και η νέα μάχη
Στις 28 Μαΐου 2025 το Εφετείο της Ισμαηλίας εξέδωσε νεότερη απόφαση, η οποία διαφοροποίησε σημαντικά το αρχικό πλαίσιο.
Η Μονή αποβαλλόταν από 29 γεωτεμάχια, αλλά αναγνωριζόταν η νόμιμη κατοχή και χρήση άλλων εκτάσεων όπου είχαν προσκομιστεί σχετικά στοιχεία. Παράλληλα, ακυρωνόταν η υποχρέωση καταβολής αποζημίωσης προς το κράτος και η απαίτηση κατεδάφισης συγκεκριμένων εγκαταστάσεων.
Ακολούθησαν αιτήσεις αναίρεσης και από τις δύο πλευρές.
Το κεντρικό νομικό ερώτημα πλέον είναι εάν η Μονή διαθέτει επαρκείς τίτλους ή άλλα νομικά δικαιώματα για κάθε μία από τις επίδικες εκτάσεις ξεχωριστά.
Το μεγάλο εμπόδιο της χρησικτησίας
Η εισαγγελική θέση εμφανίζεται ιδιαίτερα αυστηρή στο ζήτημα της χρησικτησίας.
Σύμφωνα με το σχετικό σκεπτικό, η μακρόχρονη παρουσία της Μονής σε μια έκταση δεν αρκεί από μόνη της για τη θεμελίωση κυριότητας, εφόσον η συγκεκριμένη γη χαρακτηρίζεται δημόσια, αρχαιολογική ή προστατευόμενη.
Η αιγυπτιακή νομοθεσία αντιμετωπίζει με ειδικό καθεστώς αυτές τις κατηγορίες γης και, σύμφωνα με την εισαγγελική προσέγγιση, δεν επιτρέπει την απόκτησή τους μέσω χρησικτησίας, ανεξάρτητα από το πόσο μεγάλο είναι το χρονικό διάστημα κατοχής ή χρήσης.
Αυτό σημαίνει ότι κάθε γεωτεμάχιο κρίνεται ξεχωριστά βάσει της νομικής του φύσης και των σχετικών τίτλων.
Ο Αχτιναμές και το σημείο που προκαλεί ερωτήματα
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και η επίκληση του περίφημου Αχτιναμέ, του ιστορικού εγγράφου που αποδίδεται στον Προφήτη Μωάμεθ και αφορά την προστασία της μοναστικής κοινότητας του Σινά.
Η αιγυπτιακή πλευρά φέρεται να επισημαίνει ότι το συγκεκριμένο έγγραφο χρησιμοποιήθηκε κυρίως στη δημόσια συζήτηση και όχι ως βασικό στοιχείο της δικαστικής υπεράσπισης της Μονής.
Κατά την αιγυπτιακή ερμηνεία, το έγγραφο αφορά κυρίως προστασία της Μονής, ελεύθερη μετακίνηση των μοναχών και συγκεκριμένα προνόμια, χωρίς να προσδιορίζει με ακρίβεια τίτλους κυριότητας επί συγκεκριμένων εκτάσεων.
Αθήνα και Κάιρο μπροστά στην τελική ευθεία
Η υπόθεση υπερβαίνει πλέον τα όρια μιας τυπικής ιδιοκτησιακής διαφοράς.
Η Αγία Αικατερίνη αποτελεί ένα από τα αρχαιότερα εν λειτουργία χριστιανικά μοναστήρια στον κόσμο και μνημείο τεράστιας θρησκευτικής, ιστορικής και πολιτιστικής αξίας.
Για τον λόγο αυτό η ελληνική κυβέρνηση έχει στηρίξει την προσπάθεια εξεύρεσης συμφωνίας με την αιγυπτιακή πλευρά, ώστε να εξασφαλιστεί η λειτουργία, η θρησκευτική αποστολή και το καθεστώς της Μονής χωρίς να παραμένουν ανοικτά μέτωπα.
Όμως πλέον ο χρόνος τελειώνει.
Μετά τις διαδοχικές αναβολές, η 24η Οκτωβρίου αποκτά χαρακτήρα τελικής προθεσμίας.
Η Σιναϊτική Αδελφότητα καλείται να αποφασίσει εάν θα ολοκληρώσει εγκαίρως τη διαπραγμάτευση και θα προχωρήσει σε συμφωνία ή εάν θα αφήσει την υπόθεση να κριθεί αποκλειστικά στη δικαστική αίθουσα.
Και αυτή η απόφαση μπορεί να καθορίσει για δεκαετίες το περιουσιακό και νομικό μέλλον της ιστορικής Μονής του Σινά.
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου