Οι αναλυτές της αγοράς ενέργειας αναγκάζονται το τελευταίο διάστημα να αναθεωρήσουν πλήρως τις βεβαιότητές τους, καταπίνοντας μια γενναία δόση ταπείνωσης.
Σύμφωνα με εκτενή ανάλυση του CNN, παρά το γεγονός ότι ο πλανήτης βρέθηκε αντιμέτωπος με το μεγαλύτερο σοκ στην προσφορά πετρελαίου στην ιστορία, οι εφιαλτικές προβλέψεις δεν επαληθεύτηκαν ποτέ. Οι τιμές του αργού τους τελευταίους μήνες δεν πλησίασαν καν το ιστορικό ρεκόρ του 2008, ενώ η βενζίνη και το ντίζελ παρέμειναν κάτω από τα υψηλά επίπεδα του 2022. Αντίθετα, επιβεβαιώνοντας τις εκτιμήσεις του Πρόεδρου Ντόναλντ Τραμπ, οι τιμές κατέρρευσαν «σαν πέτρα» αμέσως μόλις οι Ηνωμένες Πολιτείες κατέληξαν σε συμφωνία με το Ιράν.
Πώς κατάφεραν, λοιπόν, όλοι οι κορυφαίοι ειδικοί να πέσουν τόσο έξω;
Όπως επισημαίνει το αμερικανικό δίκτυο, η απάντηση κρύβεται στο γεγονός ότι το σοκ ήταν πρωτοφανές, καθιστώντας την ιστορική εμπειρία άχρηστη. Αυτό που έσπευσε να σώσει την κατάσταση ήταν ο παραδοσιακός, δυναμικός καπιταλισμός. Η παγκόσμια αγορά πετρελαίου αποδείχθηκε μια οντότητα ασύλληπτα περίπλοκη, αλλά ταυτόχρονα πολύ πιο ευέλικτη από όσο μπορούσαν να προβλέψουν ακόμη και οι πιο έμπειροι γνώστες του αντικειμένου.
Χαρακτηριστική είναι η δήλωση του Πίτερ Τέιλορ, επικεφαλής στρατηγικής εμπορευμάτων στον όμιλο Macquarie, ο οποίος τόνισε στο CNN: «οι αγορές τείνουν να επιλύουν τα προβλήματα πιο αποτελεσματικά από ό,τι αναμένεται».
Το παρασκήνιο της προσφοράς
Όταν το Ιράν προχώρησε στο κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, η παγκόσμια αγορά στερήθηκε ξαφνικά περίπου 13 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου την ημέρα – δηλαδή σχεδόν το ένα πέμπτο της παγκόσμιας τροφοδοσίας. Με δισεκατομμύρια βαρέλια εγκλωβισμένα πίσω από ναρκοθετημένες θαλάσσιες διόδους και μπαράζ πυραύλων, έγκριτοι αναλυτές προέβλεπαν εκτόξευση της τιμής στα 150 ή και στα 200 δολάρια ανά βαρέλι μέχρι το καλοκαίρι.
Ωστόσο, το πετρέλαιο τύπου Brent δεν έκλεισε ποτέ πάνω από τα 115 δολάρια, ενώ το αμερικανικό αργό παρέμεινε κάτω από τα 113 δολάρια. Το ρεπορτάζ του CNN αναδεικνύει τρεις καθοριστικούς παράγοντες που επέτρεψαν στην αγορά να αντέξει:
Αποθέματα-ρεκόρ: Σύμφωνα με στοιχεία της JP Morgan, ο κόσμος εισήλθε στη σύρραξη με 407 εκατομμύρια βαρέλια χρησιμοποιήσιμου πετρελαίου σε αποθήκευση, δημιουργώντας ένα ισχυρό μαξιλάρι ασφαλείας.
Στρατηγική παρέμβαση: Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (ΔΟΕ) προχώρησε σε μια ιστορική αποδέσμευση 400 εκατομμυρίων βαρελιών από τα στρατηγικά του αποθέματα, την ώρα που η Ουάσιγκτον αποφάσιζε την άρση των κυρώσεων στο ρωσικό και ιρανικό πετρέλαιο.
Λαθρεμπόριο και «πλοία-φαντάσματα»: Προς έκπληξη των αναλυτών, τεράστιες ποσότητες συνέχισαν να ρέουν κρυφά. Δεκάδες τάνκερ απενεργοποίησαν τους πομπούς τους, διέφυγαν από τον Περσικό Κόλπο και διοχέτευαν περίπου 2 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα στην αγορά.
Η καθίζηση της ζήτησης
Στην άλλη πλευρά της εξίσωσης, η καταναλωτική ζήτηση υποχώρησε με ρυθμούς που κανείς δεν είχε φανταστεί, εξανεμίζοντας 800 εκατομμύρια βαρέλια ζήτησης κατά τη διάρκεια της κρίσης.
Ο κύριος υπεύθυνος γι’ αυτή τη μεταβολή ήταν η Κίνα. Η ασιατική υπερδύναμη, έχοντας ήδη δημιουργήσει τεράστια προπολεμικά αποθέματα, στράφηκε μαζικά σε εργοστάσια παραγωγής ενέργειας με καύση άνθρακα, μειώνοντας τη ζήτησή της κατά 2,6 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα. Παράλληλα, η επιθετική προώθηση των ηλεκτρικών οχημάτων (EVs) στην εγχώρια αγορά της περιέκοψε ακόμη 1 εκατομμύριο βαρέλια ημερήσιας κατανάλωσης.
Αυτή η «καταστροφή της ζήτησης» αποδείχθηκε σωτήρια. Όπως εξήγησε στο CNN η Νατάσα Κάνεβα της JPMorgan (από τους ελάχιστους αναλυτές που προέβλεψαν σωστά την πορεία των τιμών), όταν οι τιμές συγκρατούνται επειδή πέφτει η ζήτηση (και όχι απλώς επειδή αδειάζουν οι αποθήκες), οι τιμές τείνουν να υποχωρούν σταθερά, καθώς μειώνεται ο ανταγωνισμός μεταξύ των διυλιστηρίων.
Η επόμενη μέρα
Η κρίση πυροδότησε επίσης μια απρόσμενη αύξηση της παραγωγής από χώρες εκτός Μέσης Ανατολής, με τη Βραζιλία και τη Βενεζουέλα να πρωταγωνιστούν, και τις ΗΠΑ να λειτουργούν ως προμηθευτής έσχατης ανάγκης για την κάλυψη των ελλείψεων σε Ευρώπη και Αυστραλία.
Καθώς τα Στενά του Ορμούζ ετοιμάζονται να ανοίξουν ξανά –απελευθερώνοντας επιπλέον 93 εκατομμύρια βαρέλια εγκλωβισμένου αργού– ο κόσμος ενδέχεται σύντομα να βρεθεί αντιμέτωπος με το ακριβώς αντίθετο πρόβλημα: μια αγορά υπερκορεσμένη από πετρέλαιο. Χώρες του ΟΠΕΚ που είχαν παγώσει την παραγωγή τους ετοιμάζονται για μαζικές πωλήσεις.
Μιλώντας στο CNN, ο Τζέισον Τούβι, οικονομολόγος αναδυόμενων αγορών στην Capital Economics, εκτίμησε ότι η οικονομική ανάκαμψη της Σαουδικής Αραβίας θα επιταχυνθεί θεαματικά, ενώ η επικείμενη αποχώρηση των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων (ΗΑΕ) από τον ΟΠΕΚ θα απελευθερώσει ακόμα μεγαλύτερες ποσότητες τις επόμενες εβδομάδες. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του ΔΟΕ, αυτή η επιτάχυνση αναμένεται να δημιουργήσει ένα παγκόσμιο πλεόνασμα 5 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα για το επόμενο έτος.
Συγκρατημένη αισιοδοξία
Παρά τα θετικά μηνύματα, το CNN προειδοποιεί ότι η κρίση δεν έχει λήξει οριστικά. Τα αποθέματα στο Κάσινγκ της Οκλαχόμα –τον κεντρικό κόμβο των αμερικανικών αγωγών– υποχώρησαν πρόσφατα κάτω από τα 19 εκατομμύρια βαρέλια, αγγίζοντας το χαμηλότερο επίπεδο από το 2014 και δημιουργώντας ανησυχίες για την ομαλή πίεση μεταφοράς προς τα διυλιστήρια.
Η επίτευξη μιας διπλωματικής συμφωνίας με το Ιράν είναι το ένα σκέλος· η πραγματική φυσική αναπλήρωση των άδειων αποθηκών ανά τον κόσμο είναι μια εντελώς διαφορετική και χρονοβόρα πρόκληση. Όπως σημείωσε ο Άλαν Γκέλντερ της Wood Mackenzie, η επιστροφή στην πλήρη κανονικότητα θα μπορούσε να πάρει «σημαντικά περισσότερο χρόνο», καθώς χώρες όπως η Κίνα θα επιδιώξουν άμεσα να γεμίσουν ξανά τις δεξαμενές τους, επαναφέροντας τη ζήτηση σε υψηλά επίπεδα έως το 2027.
Το μεγάλο μάθημα που αναδεικνύει η ανάλυση του CNN είναι ότι η ενεργειακή αγορά παραμένει ένας ζωντανός οργανισμός που συνεχίζει να διαψεύδει τα μαθηματικά μοντέλα. Για τους εμπόρους και τους αναλυτές, ο χρυσός κανόνας για το μέλλον συνοψίζεται σε δύο μόνο λέξεις: «Να είσαι ευέλικτος».
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου