Ο δεύτερος πόλεμος στο Ιράν διεξάγεται στο εσωτερικό του.

Διαμάχη εντός του καθεστώτος- Ο επικεφαλής διαπραγματευτής, και πρόεδρος του κοινοβουλίου του Ιράν, Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλίμπαφ, φέρεται να έχει εμπλακεί σε σοβαρή διαμάχη με τον διοικητή των Φρουρών της Επανάστασης, Αχμάντ Βαχίντι

Ιωάννα Βαρδαλαχάκη 
Όταν ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ καυχήθηκε ότι έχει επιτύχει «αλλαγή καθεστώτος» στο Ιράν, η δήλωσή του ακούστηκε απόλυτα υπερβολική. Στην ουσία όμως είχε δίκιο καθώς όσοι κυβερνούν σήμερα το Ιράν είναι θεμελιωδώς διαφορετικοί από αυτούς που βρίσκονταν στην εξουσία πριν από την έναρξη του πολέμου στις 28 Φεβρουαρίου.

Η αλλαγή αυτή ωστόσο μάλλον δεν ήταν προς την κατεύθυνση που επιθυμούσαν οι Ηνωμένες Πολιτείες καθώς ο πόλεμος φαίνεται να έχει μετατρέψει το Ιράν από ένα θεοκρατικό-αστικό σύστημα σε κάτι που μοιάζει όλο και περισσότερο με ανάληψη της εξουσίας από τον στρατό.

Ήδη μετά τον θάνατο του ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ, γνωρίζαμε πως αν τον διαδεχόταν ο γιος του, Μοτζταμπά, τότε η πραγματική εξουσία θα πήγαινε στα χέρια στων Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης και το Ιράν θα μετατραπεί σε στρατιωτική δικτατορία και όχι σε θεοκρατία με στρατιωτικά χαρακτηριστικά.

Στη συνέχεια, μετά την εκλογή του, υπήρξαν δημοσιεύματα που ήθελαν τους Φρουρούς της Επανάστασης να έχουν de facto τον έλεγχο του Ιράν.

Και ύστερα ήρθε η επιβεβαίωση, εκ του αποτελέσματος, ότι το Ιράν βρίσκεται υπό μια διαδικασία μετασχηματισμού, όπου συγκρούονται διάφορες πλευρές και φατρίες. Αυτό έδειξε το περιστατικό με το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, το οποίο ανακοίνωσε ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, και το κλείσιμό τους εκ νέου λίγο αργότερα, κάτι που αποφάσισαν οι Φρουροί της Επανάστασης.

Στο μεταξύ, με αυτή τη μη συνεπή στάση, η Τεχεράνη καλείται να αποφασίσει εάν θα λάβει μέρος στον δεύτερο γύρο των διαπραγματεύσεων με την Ουάσιγκτον, που θεωρητικά θα λάβει χώρα την Τετάρτη στο Πακιστάν.

Ο μέχρι σήμερα επικεφαλής διαπραγματευτής, και πρόεδρος του κοινοβουλίου του Ιράν, Μοχαμάντ Μπαγκέρ Γκαλίμπαφ, έχει στείλει το μήνυμα ότι δεν θα διαπραγματευτεί υπό απειλή, απειλώντας παράλληλα με «νέα χαρτιά στο πεδίο της μάχης», στην περίπτωση που επανεκκινήσουν οι εχθροπραξίες.

Διαμάχη εντός του καθεστώτος

Την ίδια ώρα, ωστόσο, ο Γκαλιμπάφ φαίνεται να έχει εμπλακεί σε μια σοβαρή διαμάχη εντός του καθεστώτος. Ποιον έχει απέναντί του; Τον διοικητή των Φρουρών της Επανάστασης, Αχμάντ Βαχίντι, και άλλους ανώτερους αξιωματούχους του καθεστώτος που αντιτίθενται στις διαπραγματεύσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Διαβάστε εδώ περισσότερα για τον Αχμάντ Βαχιντί

Ο Γκαλιμπάφ υπερασπίστηκε δημόσια τις διπλωματικές επαφές μιλώντας στην ιρανική κρατική τηλεόραση στις 18 Απριλίου, υποστηρίζοντας ότι οι συνομιλίες με τις Ηνωμένες Πολιτείες, παράλληλα με τη στρατιωτική ισχύ, είναι απαραίτητες για την εξασφάλιση των στόχων του Ιράν.

Παράλληλα, φέρεται να άσκησε κριτική σε σκληροπυρηνικούς αξιωματούχους, μεταξύ των οποίων το μέλος του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας Σαΐντ Τζαλίλι και ο βουλευτής Αμιρχοσεΐν Σαμπέτι, για την αντίθεσή τους στις διαπραγματεύσεις. Οι επικρίσεις του πιθανότατα απευθύνονταν έμμεσα στον Βαχιντί.

Στο μεταξύ, Αμερικανοί αξιωματούχοι δήλωσαν ξεχωριστά στο Axios στις 20 Απριλίου ότι η διαπραγματευτική ομάδα των ΗΠΑ πιστεύει ότι «διαπραγματεύτηκε με τους σωστούς ανθρώπους» στο Ισλαμαμπάντ στις 11 και 12 Απριλίου. Ωστόσο, όπως δήλωσαν, «δεν είμαστε σίγουροι ποιος είναι υπεύθυνος, ούτε και οι ίδιοι».

Κατά το Axios, οι Φρουροί της Επανάστασης ουσιαστικά ξεκαθάρισαν στην ιρανική διαπραγματευτική ομάδα κατά την επιστροφή της στην Τεχεράνη ότι «δεν μιλάει εκ μέρους» τους. Μάλιστα, φέρονται να κάλεσαν πίσω στο Ιράν την ομάδα που βρίσκονταν στο Πακιστάν.

Αυτές οι αναφορές συμφωνούν με τις εκτιμήσεις ότι υπάρχει διχόνοια μεταξύ του Βαχιντί και του στενού κύκλου του και των μελών της διαπραγματευτικής ομάδας του Ιράν σχετικά με την διαπραγματευτική πολιτική της Τεχεράνης.

Ποιος έχει το πάνω χέρι

Τα δημοσιεύματα αυτά συνάδουν επίσης με την εκτίμηση του Ινστιτούτου για την Μελέτη του Πολέμου (ISW) ότι ο νέος ανώτατος ηγέτης Μοτζταμπά Χαμενεΐ δεν έχει παίξει τον ρόλο του συντονιστή και της «γέφυρας» μεταξύ των διάφορων παρατάξεων όπως έκανε ο πατέρας του, κάτι που πιθανότατα έχει επιδεινώσει τις εντάσεις μέσα στο καθεστώς.

Κατά τους αναλυτές του αμερικανικού think tank, o Βαχιντί φαίνεται να έχει το πάνω χέρι έναντι του Γκαλιμπάφ αυτή τη στιγμή καθώς φέρεται να είναι ο μόνος Ιρανός αξιωματούχος με άμεση πρόσβαση στον ανώτατο ηγέτη ενώ παράλληλα χρησιμεύει ως αγωγός για τη διαβίβαση βασικών αποφάσεων σε άλλους αξιωματούχους του καθεστώτος.

Αυτό τουλάχιστον αναφέρουν ισραηλινά μέσα ενημέρωσης, σύμφωνα με τα οποία, η αδυναμία των Ιρανών αξιωματούχων να επικοινωνήσουν με τον Μοτζταμπά Χαμενεΐ αποτελεί σημαντικό εμπόδιο στις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ.

Το άλλο κίνητρο του Γκαλιμπάφ

Πάντως, η πίεση που ασκεί ο Γκαλιμπάφ για συμμετοχή στις συνομιλίες και η προφανής προσπάθεια επίτευξης συμφωνίας μπορεί επίσης να αποτελεί μια προσπάθεια να προστατεύσει την θέση του στο εσωτερικό και να διατηρήσει την αξιοπιστία του, παρατηρούν οι αναλυτές του ISW.

Όπως εξηγούν, ο Γκαλιμπάφ φέρεται να φοβάται ότι η θέση του, όπως και του υπουργού Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί- που επίσης συμμετέχει στις διαπραγματεύσεις- διατρέχουν κίνδυνο εάν οι Φρουροί της Επανάστασης εδραιώσουν τον έλεγχό τους στη χώρα.

Εάν έτσι δούμε τον Γκαλιμπάφ να απομακρύνεται από την θέση του, αυτό θα αποτελούσε μια μεγάλη ήττα για τον ίδιο και τις θέσεις που πρεσβεύει και φυσικά μια μεγάλη νίκη για τον Βαχιντί, ο οποίος εκτιμάται ότι θέλει να εδραιώσει τον έλεγχο όχι μόνο του στρατού του Ιράν στη σύγκρουση αλλά και της πολιτικής διαπραγματεύσεων της χώρας.

πηγή


Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.