Η επίσκεψη του Ιρανού ΥΠΕΞ στο Πεκίνο – λίγες ημέρες πριν από την προγραμματισμένη επίσκεψη του Αμερικανού Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ στην κινεζική πρωτεύουσα – έφερε στο προσκήνιο ένα βασικό ερώτημα: Μπορεί η Κίνα να αναλάβει το ρόλο του μεσολαβητή για την ειρήνη στη σύγκρουση μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν;
Με μια ασταθή εκεχειρία και μια διπλωματία που προχωρά με διακοπές και επανεκκινήσεις, η οποία μέχρι στιγμής δεν έχει καταφέρει να φέρει ένα διαρκές τέλος σε έναν πόλεμο που απειλεί να βυθίσει την παγκόσμια οικονομία, τόσο η Τεχεράνη όσο και η Ουάσιγκτον αναζητούν μια διέξοδο. Και το Πεκίνο, τουλάχιστον στα χαρτιά, είναι ένας προφανής υποψήφιος για να αναλάβει αυτόν τον ρόλο.
Συμμαχίες
Η Κίνα αποτελεί από καιρό στενό διπλωματικό και οικονομικό σύμμαχο του Ιράν – μια συμμαχία που βασίζεται στις κοινές τους τριβές με τις ΗΠΑ και στη δίψα για φθηνό πετρέλαιο. Διαθέτει επίσης ανοιχτή γραμμή επικοινωνίας με την Ουάσιγκτον – και την άμεση προσοχή του Τραμπ κατά τη συνάντησή του με τον ηγέτη Σι Τζινπίνγκ την επόμενη εβδομάδα.
Ήταν αυτή η συγκυρία που πιθανώς οδήγησε τον Ιρανό υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί στο Πεκίνο, όπου εξέφρασε μεγάλες ελπίδες ότι το Πεκίνο θα μπορούσε να αποτρέψει «παραβιάσεις της διεθνούς ειρήνης και ασφάλειας» σε συνάντηση με τον Κινέζο ομόλογό του Γουάνγκ Γι, σύμφωνα με ιρανική ανακοίνωση.
Και ο Τραμπ, επίσης, είναι πιθανό να θέσει το ζήτημα της σύγκρουσης με τον Σι κατά την αναμενόμενη επίσκεψή του – η οποία αρχικά επρόκειτο να επικεντρωθεί στον οικονομικό ανταγωνισμό μεταξύ των δύο δυνάμεων και τώρα επισκιάζεται από τον πόλεμο με το Ιράν.
Μεσολάβηση
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο το υπαινίχθηκε αυτό την Τρίτη, όταν δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι ελπίζει η Κίνα να πιέσει το Ιράν να χαλαρώσει τον ασφυκτικό έλεγχο που ασκεί στο Στενό του Ορμούζ. Κινέζοι αξιωματούχοι ζητούν εδώ και εβδομάδες κατάπαυση του πυρός και έχουν τοποθετήσει το Πεκίνο ως πιθανό μεσολαβητή για την ειρήνη, με την ανακοίνωση από τον Σι μιας γενικής πρότασης τεσσάρων σημείων για την ειρήνη στη Μέση Ανατολή.
Ο Γουάνγκ, ο Κινέζος υπουργός Εξωτερικών, επανέλαβε τη θέση του Πεκίνου κατά τη συνάντησή του με τον Αραγτσί, δεσμευόμενος να συνεχίσει να συνδράμει στην έναρξη ειρηνευτικών συνομιλιών και να «διαδραματίσει σημαντικότερο ρόλο στην αποκατάσταση της ειρήνης και της ηρεμίας στη Μέση Ανατολή», σύμφωνα με κινεζική ανακοίνωση.
Ήδη, το γεγονός ότι κατάφερε να φέρει και τις δύο πλευρές στην αυλή του μέσα σε μια εβδομάδα αποτελεί νίκη για τον Σι, ο οποίος στοχεύει να εδραιώσει τον ρόλο της Κίνας ως παγκόσμιας δύναμης. Η διαπραγμάτευση με έναν όλο και πιο αντιδημοφιλή ηγέτη των ΗΠΑ, ο οποίος έχει εμπλακεί σε έναν δαπανηρό πόλεμο και αναζητά εύκολες νίκες, πιθανότατα δεν αποτελεί ανεπιθύμητη θέση στα μάτια του Σι.
Ασκήσεις ισορροπίας
Κινέζικες πηγές ανέφεραν ότι το Πεκίνο θεωρεί τη διαμάχη των ΗΠΑ με το Ιράν ως κάτι που ενδεχομένως ενίσχυσε τη διαπραγματευτική του θέση. Σύμφωνα με αυτές τις πηγές, η κατάσταση θα μπορούσε τώρα να προσφέρει στην Κίνα μια μοναδική ευκαιρία να εκμεταλλευτεί την αντιπαράθεση εν όψει των δύσκολων ενδιάμεσων εκλογών για τον Τραμπ, ο οποίος θέλει να παρουσιάσει απτά επιτεύγματα στους Αμερικανούς ψηφοφόρους, όπως αγορές αγροτικών προϊόντων και αεροσκαφών Boeing από την Κίνα.
Ωστόσο, το κατά πόσο το Πεκίνο είναι διατεθειμένο να ασκήσει πίεση για να οδηγήσει τις πλευρές προς την ειρήνη είναι ένα άλλο ζήτημα – καθώς ο Σι προσπαθεί να εξισορροπήσει τους αυξανόμενους οικονομικούς κινδύνους που προκύπτουν από τον πόλεμο με τις μακροπρόθεσμες φιλοδοξίες της Κίνας να αναδειχθεί ως εναλλακτική παγκόσμια δύναμη έναντι των ΗΠΑ. Ακόμα κι αν η Δύση θεωρεί ότι το Πεκίνο χαίρεται αυτόματα κάθε φορά που ο αμερικανικός στρατός δεσμεύεται αλλού στον κόσμο, υπάρχουν λόγοι για τους οποίους η Κίνα επιθυμεί να δει τον πόλεμο να τελειώνει.
Ενεργειακό παζλ
Η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου έχει μείνει σχετικά ανεπηρέαστη από την ιστορική παγκόσμια πετρελαϊκή κρίση που πλήττει τους γείτονές της – συμπεριλαμβανομένων βασικών περιφερειακών συμμάχων των ΗΠΑ – χάρη στα τεράστια αποθέματα πετρελαίου της Κίνας, το υψηλό επίπεδο ενεργειακής αυτάρκειας της χώρας και την έγκαιρη στροφή της προς την πράσινη ενέργεια. Ωστόσο, καθώς ο πόλεμος συνεχίζεται, αυτά τα αποθέματα εξαντλούνται — μαζί με την ενεργειακή ασφάλεια που αποτελεί προτεραιότητα για την κυβέρνηση του Σι.
Και παρότι δεν υπάρχει έλλειψη εφοδιασμού, προς το παρόν, η κινεζική οικονομία εξακολουθεί να υπόκειται σε αυξημένα κόστη καυσίμων, μέρος των οποίων η κυβέρνηση έχει ζητήσει από τις εθνικές εταιρείες πετρελαίου να αντισταθμίσουν. Μια παγκόσμια οικονομική ύφεση λόγω του πολέμου θα πλήξει επίσης την οικονομία της Κίνας, η οποία βασίζεται στις εξαγωγές. Υπάρχει επίσης ανησυχία για την επίδραση του πολέμου στις σχέσεις ΗΠΑ-Κίνας, μια σχέση που το Πεκίνο θέλει να διατηρήσει σταθερή προκειμένου να μειώσει τις τριβές στις δικές του παγκόσμιες φιλοδοξίες.
Το ιρανικό πετρέλαιο
Η Κίνα συνέχισε να αγοράζει ιρανικό πετρέλαιο κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης, σύμφωνα με αναλυτές, εισάγοντας και τον περασμένο μήνα πάνω από ένα εκατομμύριο βαρέλια την ημέρα – αντλώντας αποθέματα από πλωτές δεξαμενές που βρίσκονται ήδη στην Ασία και δεν επηρεάζονται από τον ναυτικό αποκλεισμό του Ορμούζ από τις ΗΠΑ. Τις τελευταίες εβδομάδες, οι ΗΠΑ ενέτειναν την πίεση στις κινεζικές αγορές, οι οποίες πέρυσι αντιπροσώπευαν πάνω από το 90% των εξαγωγών του Ιράν – και παρέχουν στο Πεκίνο σημαντική οικονομική επιρροή επί του Ιράν.
Τον περασμένο μήνα, η Ουάσιγκτον έβαλε στη μαύρη λίστα μια μεγάλη κινεζική εταιρεία πετροχημικών, την οποία χαρακτήρισε ως σημαντικό αγοραστή ιρανικού αργού πετρελαίου, το μεγαλύτερο κινεζικό διυλιστήριο που έχει δεχτεί μέχρι στιγμής αυτό το πλήγμα. Σε μια σπάνια κίνηση, το Πεκίνο διέταξε τις εταιρείες της χώρας να μην συμμορφωθούν με τις κυρώσεις που επιβλήθηκαν σε αυτή την επιχείρηση και σε τέσσερα άλλα εγχώρια διυλιστήρια που έχουν μπει στη μαύρη λίστα των ΗΠΑ.
Προβληματισμός
Η Κίνα μπορεί να είναι πρόθυμη να αποτρέψει αυτές τις τριβές και να κερδίσει την εύνοια του Τραμπ, παρουσιάζοντας την πρόσφατη διπλωματία της με το Ιράν ως μέρος μιας προσπάθειας καλής πίστης να βοηθήσει την Ουάσιγκτον να τερματίσει τον πόλεμο. Ωστόσο, οι αναλυτές είναι προβληματισμένοι ως προς το ενδεχόμενο το Πεκίνο να χρησιμοποιήσει την επιρροή του για να πιέσει υπερβολικά το Ιράν να υποκύψει στις απαιτήσεις των ΗΠΑ, ειδικά χωρίς σαφή κίνητρα από την Ουάσιγκτον.
Αφενός, το Πεκίνο δεν έχει πλήρη εμπιστοσύνη στην επιρροή του επί της Τεχεράνης, παρά τη διπλωματική συμμαχία τους. Και παρόλο που η Κίνα έχει δείξει αυτοσυγκράτηση στις επικρίσεις της προς τις ΗΠΑ, υποστηρίζει εδώ και καιρό ότι ο πόλεμος με το Ιράν είναι ένα χάος που πρέπει να διορθώσει η Ουάσιγκτον. Επίσης, παρόλο που η Κίνα μπορεί να ασκεί σημαντική οικονομική επιρροή στο Ιράν μέσω των αγορών πετρελαίου, εν μέσω μιας παγκόσμιας πετρελαϊκής κρίσης, η Κίνα χρειάζεται κι αυτή τα βαρέλια αυτά.
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου