Μέσω απευθείας αναθέσεων μεγάλο μέρος της συνεργασίας της ισραηλινής αμυντικής βιομηχανίας με ευρωπαϊκές κυβερνήσεις
Χάρης ΠαπαπαναγιώτουΣε μια νέα πραγματικότητα προσκρούει, σύμφωνα με το Politico, η προσπάθεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης να ενισχύσει τη στρατηγική της αυτονομία και να μειώσει τις εξαρτήσεις της από τρίτες χώρες, καθώς, κατά τα φαινόμενα, η συνεργασία των κρατών μελών της ΕΕ με την ισραηλινή αμυντική βιομηχανία είναι διαρκώς αυξανόμενη.
Η συμφωνία Ελλάδας – Ισραήλ για την «Ασπίδα του Αχιλλέα» αποτελεί το πιο πρόσφατο παράδειγμα αυτής της τάσης, καθώς οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις στρέφονται ολοένα και περισσότερο σε ισραηλινές εταιρείες για κρίσιμες αμυντικές τεχνολογίες.
Παρότι οι ευρωπαϊκές χώρες εξακολουθούν να προμηθεύονται μεγάλο μέρος του βαρέος στρατιωτικού εξοπλισμού από τις Ηνωμένες Πολιτείες, σε τομείς όπως η κυβερνοασφάλεια, τα συστήματα επιτήρησης, οι αισθητήρες και η αεράμυνα, το Ισραήλ εξελίσσεται σε έναν από τους βασικότερους προμηθευτές της ΕΕ.
Όπως επισημαίνει το Politico, η εξέλιξη αυτή συμπίπτει με την επιδείνωση των πολιτικών σχέσεων μεταξύ Βρυξελλών και Τελ Αβίβ λόγω των συνεχιζόμενων πολέμων στη Γάζα και τον Λίβανο, δημιουργώντας μια εμφανή αντίφαση: όσο αυξάνονται οι πολιτικές εντάσεις, τόσο βαθαίνει η αμυντική συνεργασία.
«Σε επίπεδο ΕΕ υπάρχουν δυσκολίες, όμως σε διμερές επίπεδο η συνεργασία με τα κράτη-μέλη είναι εντατική και συνεχίζει να αναπτύσσεται», δήλωσε σχετικά ο πρέσβης του Ισραήλ στην ΕΕ, Άβι Νιρ Φέλντκλαϊν.
«Σε επίπεδο ΕΕ υπάρχουν δυσκολίες, όμως σε διμερές επίπεδο η συνεργασία με τα κράτη-μέλη είναι εντατική και συνεχίζει να αναπτύσσεται», δήλωσε σχετικά ο πρέσβης του Ισραήλ στην ΕΕ, Άβι Νιρ Φέλντκλαϊν.
Γιατί οι ευρωπαϊκές χώρες στρέφονται στο Ισραήλ
Το βασικό πλεονέκτημα του Ισραήλ, σύμφωνα με το δημοσίευμα, είναι η στενή σύνδεση των ενόπλων δυνάμεων με τη βιομηχανία υψηλής τεχνολογίας, με μηχανικούς που υπηρετούν σε μονάδες πληροφοριών και κυβερνοπολέμου να μεταφέρουν την επιχειρησιακή εμπειρία τους στον ιδιωτικό τομέα, δημιουργώντας έναν διαρκή κύκλο ανάπτυξης νέων τεχνολογιών.
Οι τρεις μεγαλύτεροι όμιλοι της χώρας, Israel Aerospace Industries, Rafael Advanced Defense Systems και Elbit Systems, διατηρούν στενούς δεσμούς με τον κρατικό αμυντικό μηχανισμό και θεωρούνται από τους πλέον προηγμένους διεθνώς σε τομείς όπως η αεράμυνα, τα ηλεκτρονικά συστήματα και ο κυβερνοχώρος.
Παράλληλα, το ισραηλινό οικοσύστημα καινοτομίας συνεχίζει να προσελκύει σημαντικές επενδύσεις. Σύμφωνα με στοιχεία της Ισραηλινής Αρχής Καινοτομίας, σχεδόν το ένα τέταρτο των παγκόσμιων επενδύσεων στον τομέα της κυβερνοασφάλειας κατευθύνεται σε ισραηλινές εταιρείες.
Το Politico επισημαίνει ότι μεγάλο μέρος της συνεργασίας με ευρωπαϊκές κυβερνήσεις πραγματοποιείται μέσω απευθείας αναθέσεων. Ανάμεσα στις συμφωνίες που ξεχωρίζουν βρίσκεται, βέβαια, η ελληνική σύμβαση που ξεπερνά τα 3 δισ. ευρώ, ενώ αντίστοιχες συμβάσεις έχουν υπογραφεί στην Ολλανδία, την Ισπανία και τη Δανία για συστήματα διαχείρισης μάχης, ηλεκτρονικού πολέμου και επιτήρησης.
Αν και η ευρωπαϊκή νομοθεσία προβλέπει ως γενικό κανόνα τους ανοικτούς διαγωνισμούς, οι κυβερνήσεις επικαλούνται λόγους τεχνικής αποκλειστικότητας ή εθνικής ασφάλειας, προκειμένου να προχωρούν σε απευθείας αναθέσεις.
Νομικοί που ειδικεύονται στις δημόσιες συμβάσεις προειδοποιούν ότι οι εξαιρέσεις αυτές πρέπει να τεκμηριώνονται με ιδιαίτερη προσοχή, καθώς υπάρχει κίνδυνος δημιουργίας μακροχρόνιας εξάρτησης από έναν και μόνο προμηθευτή.
Το δίλημμα της ευρωπαϊκής αυτονομίας
Η αυξανόμενη παρουσία ισραηλινών εταιρειών στην ευρωπαϊκή άμυνα προκαλεί εύλογες πολιτικές αντιδράσεις. Ευρωβουλευτές και αναλυτές υποστηρίζουν ότι η ΕΕ κινδυνεύει να αντικαταστήσει μία στρατηγική εξάρτηση με μία άλλη, τη στιγμή που διακηρύσσει πως επιδιώκει μεγαλύτερη αμυντική αυτονομία.
Η Φινλανδή ευρωβουλευτής Λι Άντερσον υποστήριξε ότι μια Ευρώπη που επιδιώκει κυριαρχία, δεν μπορεί να μεταφέρει απλώς την εξάρτησή της από έναν προμηθευτή σε έναν άλλο, ενώ εξέφρασε επιφυλάξεις για τη χρήση τεχνολογιών που έχουν δοκιμαστεί σε πραγματικές στρατιωτικές επιχειρήσεις στα παλαιστινιακά εδάφη.
Από την άλλη πλευρά, υποστηρικτές της συνεργασίας επισημαίνουν ότι οι επιχειρησιακές ανάγκες προηγούνται των πολιτικών διαφορών.
Ως αποτέλεσμα, παρά τις εντάσεις μεταξύ ΕΕ και Ισραήλ, οι αμυντικές συνεργασίες συνεχίζονται. Η Γερμανία υπέγραψε συμφωνία για την ανάπτυξη κυβερνοασπίδας με ισραηλινή τεχνολογία, ενώ Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ εγκαινίασαν Κέντρο Θαλάσσιας Κυβερνοασφάλειας στη Λευκωσία.
Ακόμη και στην Ισπανία, όπου η κυβέρνηση Σάντσεθ ανακοίνωσε την ακύρωση συμβάσεων ύψους περίπου 1 δισ. ευρώ με το Ισραήλ, λόγω του πολέμου στη Γάζα, η περιφερειακή κυβέρνηση της Μαδρίτης προσέφυγε στην ισραηλινή Διεύθυνση Κυβερνοασφάλειας για την προστασία κρίσιμων υποδομών.
Αντίστοιχα, η Ιταλία αποφάσισε να αντιμετωπίζει το ισραηλινό λογισμικό κυβερνοασφάλειας ισότιμα με προϊόντα που προέρχονται από κράτη μέλη της ΕΕ και του ΝΑΤΟ στις δημόσιες προμήθειες.
Η ελληνική εξαίρεση
Η Ελλάδα επιχείρησε να περιορίσει τον κίνδυνο εξάρτησης μέσω της συμφωνίας για την «Ασπίδα του Αχιλλέα», εξασφαλίζοντας πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα του συστήματος, ώστε οι ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις να μπορούν να το συντηρούν και να το αναβαθμίζουν, χωρίς αποκλειστική εξάρτηση από τον προμηθευτή.
«Το να γίνουμε όμηροι ακόμη και μιας φιλικής χώρας ή συμμάχου είναι απολύτως αδύνατο», ξεκαθάρισε ο Έλληνας υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας.
Από την πλευρά τους, υποστηρικτές της συνεργασίας εκτιμούν ότι το Ισραήλ καλύπτει κρίσιμα κενά της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας, κυρίως στους τομείς της κυβερνοασφάλειας, της αεράμυνας και των προηγμένων αισθητήρων.
«Το ερώτημα είναι αν θέλουμε να αγοράσουμε καθαρή συνείδηση ή τα καλύτερα διαθέσιμα αμυντικά συστήματα», σχολίασε χαρακτηριστικά ο Γερμανός ευρωβουλευτής Νίκλας Χέρμπστ, συνοψίζοντας το δίλημμα που αντιμετωπίζουν σήμερα πολλές ευρωπαϊκές κυβερνήσεις.
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου