Βασιλης Διαμαντακος
Ο αρχηγός του ισραηλινού Ναυτικού Eyal Harel προειδοποιεί όσους επιχειρούν να αλλάξουν την ισορροπία δυνάμεων σε Μεσόγειο και Ερυθρά Θάλασσα. Δεν κατονομάζει την Άγκυρα, όμως ισραηλινά μέσα διαβάζουν το μήνυμα ως σαφή προειδοποίηση προς την Τουρκία – σε μια στιγμή που Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ οικοδομούν όλο και πυκνότερη αρχιτεκτονική ασφάλειας στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η προειδοποίηση ήταν διατυπωμένη χωρίς ονόματα, αλλά δύσκολα περνά απαρατήρητος ο αποδέκτης της.
Ο διοικητής του Ισραηλινού Ναυτικού, αντιναύαρχος Eyal Harel, χρησιμοποίησε την τελετή αποφοίτησης αξιωματικών στη Χάιφα για να στείλει ένα από τα πλέον καθαρά μηνύματα των τελευταίων μηνών σχετικά με τη νέα ισορροπία ισχύος στη Μεσόγειο.
«Σε όποιον επιδιώκει να αλλάξει την ισορροπία δυνάμεων στη Μεσόγειο και την Ερυθρά Θάλασσα, λέω: βλέπουμε τις ενέργειες, τις παρακολουθούμε και προετοιμαζόμαστε γι’ αυτές», δήλωσε.
Και πρόσθεσε ότι το ισραηλινό Ναυτικό δεν πρόκειται να αποδεχθεί κατάσταση στην οποία θα απειλείται η ελευθερία δράσης του Ισραήλ ή τα στρατηγικά του συμφέροντα στη θάλασσα.
«Δεν υπάρχει πλέον μακρινό μέτωπο»
Η πιο βαριά φράση του Harel ήταν ίσως άλλη:
«Στο νέο θαλάσσιο πεδίο δεν υπάρχει πλέον μακρινό μέτωπο».
Συμπλήρωσε ότι η γεωγραφική απόσταση δεν παρέχει προστασία σε οποιονδήποτε επιχειρήσει να πλήξει το Ισραήλ και ότι το Πολεμικό Ναυτικό έχει ως αποστολή να μεταφέρει την ισχύ του Ισραήλ ακόμη και σε αποστάσεις χιλιάδων μιλίων.
Το Times of Israel χαρακτήρισε τις δηλώσεις ως προειδοποίηση που φαίνεται να απευθύνεται τόσο στην Τουρκία όσο και στους Χούθι. Αυτό είναι σημαντικό: ο ίδιος ο Harel δεν κατονόμασε την Τουρκία. Η σύνδεση με την Άγκυρα αποτελεί ερμηνεία του ισραηλινού Τύπου και πρέπει να μείνει έτσι και στο δημοσίευμα.
Η Τουρκία μπαίνει όλο και περισσότερο στο ισραηλινό ραντάρ
Η συγκεκριμένη τοποθέτηση αποκτά ιδιαίτερο βάρος επειδή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η στρατιωτική παρουσία της Τουρκίας στη Συρία, η ανάπτυξη του τουρκικού Ναυτικού και η στρατηγική του «Mavi Vatan» παρακολουθούνται ολοένα στενότερα από το Ισραήλ.
Ισραηλινές αναλύσεις συνδέουν πλέον ανοιχτά τη ναυτική εξίσωση με την Τουρκία. Η ισραηλινή πλευρά θεωρεί ότι η Ανατολική Μεσόγειος δεν είναι πλέον απλώς πεδίο ενεργειακής και διπλωματικής αντιπαράθεσης, αλλά περιοχή στην οποία μπορεί να δημιουργηθούν πραγματικά επιχειρησιακά ζητήματα για τον ισραηλινό στόλο.
Ακόμη πιο αποκαλυπτική είναι η ισραηλινή δημοσιογραφική αναφορά που ακολούθησε τις δηλώσεις Harel: σύμφωνα με ρεπορτάζ που αναπαρήγαγαν περιφερειακά μέσα, πρόσφατη προσέγγιση τουρκικών πολεμικών πλοίων σε ισραηλινό πλοίο κοντά στην Κύπρο ενίσχυσε στο Ισραήλ την αντίληψη ότι η Άγκυρα μπορεί σταδιακά να εξελιχθεί από πολιτικό ανταγωνιστή σε δυνητικό στρατιωτικό αντίπαλο στη θάλασσα. Η συγκεκριμένη περιγραφή προέρχεται από ισραηλινό δημοσιογραφικό ρεπορτάζ και όχι από επίσημη ανακοίνωση των IDF.
Ο ελληνικός παράγοντας αλλάζει την εξίσωση
Εδώ ακριβώς αποκτά ελληνικό ενδιαφέρον το μήνυμα Harel.
Μόλις στις 31 Αυγούστου, Αθήνα και Τελ Αβίβ υπέγραψαν τη διακρατική συμφωνία για την «Ασπίδα του Αχιλλέα», συνολικού προϋπολογισμού 3,035 δισ. ευρώ. Το ελληνικό υπουργείο Εθνικής Άμυνας επιβεβαίωσε ότι πρόκειται για ολοκληρωμένο αντιαεροπορικό, αντιβαλλιστικό και anti-drone πλέγμα με ενιαίο σύστημα διοίκησης και ελέγχου.
Η συμφωνία είναι η μεγαλύτερη αμυντική συμφωνία που έχει υπογραφεί ποτέ μεταξύ Ελλάδας και Ισραήλ και προβλέπει συμμετοχή ελληνικών εταιρειών άνω του 25%, συνολικής αξίας περίπου 750 εκατ. ευρώ.
Το νέο ελληνικό δίκτυο θα στηρίζεται μεταξύ άλλων σε ισραηλινά συστήματα όπως David’s Sling, SPYDER και BARAK MX, μαζί με ραντάρ και ολοκληρωμένο command-and-control.
Άρα η στρατηγική σχέση Αθήνας–Ιερουσαλήμ περνά πλέον από τη διπλωματική συνεργασία σε κάτι πολύ βαθύτερο: σε διασύνδεση αμυντικών δυνατοτήτων, τεχνολογίας και επιχειρησιακής αρχιτεκτονικής.
Ελλάδα–Κύπρος–Ισραήλ: μια νέα θαλάσσια γεωμετρία
Η εξέλιξη δεν σημαίνει ότι δημιουργείται κάποια επίσημη «αντιτουρκική συμμαχία». Αυτό θα ήταν υπερβολή.
Δείχνει όμως κάτι άλλο: Ελλάδα, Κύπρος και Ισραήλ έχουν ολοένα περισσότερα συγκλίνοντα συμφέροντα σε τρία κρίσιμα πεδία:ασφάλεια θαλάσσιων οδών,
προστασία κρίσιμων ενεργειακών και στρατιωτικών υποδομών,
ανάσχεση μονομερών μεταβολών της ισορροπίας ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η ίδια η συμφωνία για την «Ασπίδα του Αχιλλέα» περιγράφεται ήδη από ελληνικές αναλύσεις ως κρίσιμος κρίκος της υπό διαμόρφωση αρχιτεκτονικής ασφαλείας Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ.
Και εδώ το μήνυμα Harel αποκτά διαφορετική βαρύτητα.
Δεν πρόκειται απλώς για μια λεκτική αντιπαράθεση Ισραήλ–Τουρκίας. Πρόκειται για ένδειξη ότι η Ανατολική Μεσόγειος μετατρέπεται σταδιακά σε χώρο ανταγωνισμού πραγματικής στρατιωτικής ισχύος.
Το INS Drakon και η νέα ισραηλινή ναυτική ισχύς
Το Ισραήλ ταυτόχρονα ενισχύει σημαντικά τον υποθαλάσσιο βραχίονά του.
Ο αρχηγός του ισραηλινού Γενικού Επιτελείου Eyal Zamir επιβεβαίωσε στην ίδια τελετή ότι το έκτο ισραηλινό υποβρύχιο, το INS Drakon, βρίσκεται καθ’ οδόν από τη Γερμανία προς το Ισραήλ.
Η πληροφορία επιβεβαιώνεται τόσο από τους IDF όσο και από την κατασκευάστρια TKMS: το Drakon αναχώρησε από το Κίελο στις αρχές Σεπτεμβρίου και αποτελεί το τρίτο και τελευταίο υποβρύχιο Dolphin με σύστημα AIP του συγκεκριμένου προγράμματος.
Ο Zamir παρουσίασε το υποβρύχιο ως τμήμα μιας πολύ ευρύτερης αναβάθμισης της ισραηλινής θαλάσσιας ισχύος και προανήγγειλε νέες δυνατότητες μεγαλύτερης ακτίνας δράσης.
Από τον περιορισμό στην προληπτική ισχύ
Το στρατηγικό μήνυμα είναι ακόμη ευρύτερο.
Μετά την 7η Οκτωβρίου, το ισραηλινό στρατιωτικό δόγμα κινείται σταδιακά από τη λογική της διαχείρισης των απειλών στη λογική της πρόληψης της δημιουργίας τους.
Στη θάλασσα αυτό σημαίνει ότι το Ισραήλ δεν θέλει απλώς να προστατεύει τα λιμάνια του ή τις ακτές του. Θέλει δυνατότητα παρουσίας και πλήγματος πολύ μακρύτερα από αυτές.
Το INS Drakon, οι νέες πυραυλάκατοι, τα αυτόνομα συστήματα, τα drones επιφανείας και υποεπιφανείας και η στενότερη συνεργασία με Ελλάδα και Κύπρο εντάσσονται στην ίδια λογική.
Και έτσι η φράση Harel ότι «η απόσταση δεν θα προσφέρει ασυλία» δεν αφορά μόνο έναν συγκεκριμένο αντίπαλο.
Είναι ουσιαστικά η διακήρυξη ενός νέου ισραηλινού θαλάσσιου δόγματος.
Το μήνυμα προς την Άγκυρα
Για την Τουρκία το πρόβλημα είναι διπλό.
Από τη μία, η Άγκυρα επενδύει τεράστιους πόρους στην ανάπτυξη του δικού της ναυτικού και φιλοδοξεί να αποτελεί την κυρίαρχη ναυτική δύναμη στην Ανατολική Μεσόγειο.
Από την άλλη, απέναντί της διαμορφώνεται ένα πολύ πιο πυκνό πλέγμα στρατιωτικών και τεχνολογικών σχέσεων ανάμεσα σε Ελλάδα, Κύπρο και Ισραήλ.
Δεν πρόκειται ακόμη για ενιαίο στρατιωτικό μέτωπο.
Αλλά η κατεύθυνση είναι σαφής: η Ανατολική Μεσόγειος περνά από την εποχή των διπλωματικών χαρτών στην εποχή των υποβρυχίων, των πυραυλικών ασπίδων, των drones και της μόνιμης ναυτικής επιτήρησης.
Και όταν ο αρχηγός του ισραηλινού Ναυτικού δηλώνει δημόσια ότι παρακολουθεί όσους επιχειρούν να μεταβάλουν την ισορροπία δυνάμεων και ότι το Ισραήλ θα ενεργήσει «φανερά και κρυφά», η Άγκυρα δύσκολα μπορεί να θεωρήσει ότι το μήνυμα δεν την αφορά.
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου