Το “Σύμφωνο της Άμμου” (Μέκκας) σύνδεσε τρεις “υστερόβουλες” δυνάμεις.

Το τριμερές ισλαμικό (σουνιτικό) αμυντικό σύμφωνο Σαουδικής Αραβίας με το Πακιστάν αρχικώς και στην συνέχεια με την Τουρκία, δεν αποτελεί στρατηγική πανάκεια έναντι του Ιράν, αλλά καλύπτει διαφορετικές γεωστρατηγικές και σχεδιασμούς. Επίσης δεν στρέφεται κατά των ΗΠΑ και του βασικότερου συμμάχου στην Μέση Ανατολή του Ισραήλ, αφήνοντας ωστόσο πεδίο σε συνομωσιολογικές ισλαμιστικές ερμηνείες για το τι μπορεί να προκύψει στο μέλλον.

Γράφει ο Ιωάννης Σ. Θεοδωράτος
(Δημοσιογράφος / αμυντικός αναλυτής)

Επίκεντρο είναι το Ριάντ, το οποίο δεν έχει υπογράψει ακόμη τις Συμφωνίες του Αβραάμ (ίσως έτσι «διασκεδαστούν» οι ανησυχίες και τελικώς γίνει μέλος αυτών) το οποίο διαθέτει οικονομική, ενεργειακή ισχύ και γεωγραφική θέση ελέγχου δύο κρίσιμων εμπορικών οδών. Τι ζητά το βασίλειο που δεν μπορεί να έχει εξ ιδίων πόρων και δυνατοτήτων; Μισθοφορικές υπηρεσίες, στρατιωτική προστασία από τρίτες χώρες για να συντηρήσει μια γεωστρατηγική ψευδαίσθηση. Ότι με τα χρήματα «αγοράζει ασφάλεια» και μέσω του συμφώνου οι άλλοι δυο συνυπογράφοντες θα προστρέξουν να το προστατέψουν ωσάν να είναι επίθεση στο εδάφους τους.

Δεν πρόλαβε να στεγνώσει το μελάνι και η ισχύς των υπογραφών και των δεσμεύσεων -δεν έχει δημοσιοποιηθεί το ακριβές κείμενο της συμφωνίας- δοκιμάστηκε και απέδειξε το πρόβλημα της εφαρμογής. Από ποιους και από τι πρακτικά κινδυνεύει το βασίλειο; Από τους proxy του Ιράν τους Χούθι, οι οποίοι συνεχίζουν τα σοβαρά πλήγματα στην ενεργειακή υποδομή της χώρας.

Οι «ξυπόλητοι» απειλούν να διαταράξουν ή και να διακόψουν τις οδούς διακομιδής ενεργειακών αγαθών και εν τέλει να καταδείξουν την επιχειρησιακή αδυναμία του Ριάντ θέτοντας σε πλήρη αμφιβολία την έννοια της όποιας αποτροπής. Το βασίλειο δεν προστάτεψαν αποτελεσματικά ούτε οι ΗΠΑ ούτε κάποια άλλη δύναμη.

Η Ελλάδα με την συστοιχία Patriot παρήγαγε και συνεχίζει ένα δυσανάλογα μεγάλο επιχειρησιακό αποτέλεσμα, προστατεύοντας στρατηγικές υποδομές στα δυτικά της χώρας. Όμως ο Σαουδάραβας ηγέτης MBS (Mohamed Bin Salman) αποκάλυψε τον εκνευρισμό αλλά και τον φόβο του, όταν διαπίστωσε ότι καμία δύναμις δεν μπορεί να του εγγυηθεί το απυρόβλητο…

Το Ριάντ απευθύνθηκε στο Πακιστάν, το οποίο ανέπτυξε δύναμη 8.000 ανδρών, απέστειλε τον περασμένο Απρίλιο μοίρα μαχητικών JF-17 Thunder (16 αεροσκάφη) και ένα αντιαεροπορικό αντιβαλλιστικό σύστημα HQ-9 (αμφότερα κινεζικής κατασκευής) συν αριθμό συστημάτων drones. Η συμφωνία μεταξύ των δύο χωρών προβλέπει την ανάπτυξη έως 80.000 Πακιστανών στρατιωτών στο βασίλειο. Το αντάλλαγμα είναι πετροδολάρια, οικονομική στήριξη, ενεργειακή υποστήριξη και άλλα συναφή.

Να θυμίσουμε ότι το 1998 όταν το Πακιστάν υπέστη κυρώσεις λόγω των πυρηνικών του δοκιμών, δύο μόλις εβδομάδες μετά τις ινδικές, το βασίλειο παρείχε σε ημερήσια βάση 50.000 βαρέλια πετρελαίου δωρεάν. Αξίζει να σημειωθεί ότι το Ριάντ διαθέτει μερικές δεκάδες βαλλιστικούς πυραύλους υγρού καυσίμου DF-3A (εμβελείας 2.500 km) κινεζικής κατασκευής (μυστική προμήθεια το 1988).

Το 2007 απέκτησε την νεότερη έκδοση ακριβείας DF-21. Οι επίγειες και υπόγειες εγκαταστάσεις των πυραύλων έχουν καταγραφεί από δορυφόρους. Συνεπώς για την στρατηγική ασφάλεια του το Ριάντ βασίζεται και σε κινεζικά συστήματα, η χώρα παραγωγής διαθέσεως των οποίων αποτελεί το βασικό γεωπολιτικό στόχο της αεροναυτικής επιχειρήσεως των ΗΠΑ κατά του Ιράν. Οι Χούθι προκάλεσαν την ισχύ των υπογραφών και τώρα απομένει να διαπιστώσουμε εάν πρόκειται περί λεκτικής διασφαλίσεως, δηλαδή έπεα πτερόεντα ή περί πρακτικής εφαρμογής.

Το βασίλειο απέτυχε το 2015 να περιορίσει τους αντιπροσώπους της Τεχεράνης και απεσύρθη ντροπιασμένο. Ας σημειωθεί ότι και τότε είχε ζητηθεί η στρατιωτική βοήθεια και εμπλοκή του Ισλαμαμπάντ, λαμβάνοντας αρνητική απάντηση. Μάλιστα το κοινοβούλιο (10/04/2015) υποστήριξε ότι παρά την παρουσία Πακιστανικών δυνάμεων στο βασίλειο, δεν θα εμπλέκετο στον Πόλεμο της Υεμένης, αλλά θα υποστήριζε την ακεραιότητα της χώρας εάν δεχόταν επίθεση.

Τι έχει άραγε μεταβληθεί έκτοτε έχει ενδιαφέρον να παρατηρήσουμε, όπως και εάν το βρυχώμενο ποντίκι (Χούθι) έχει τόσο τρομοκρατήσει τον αραβικό λέοντα, που να ζήτησε την σύσταση συμμαχίας ενός «Συμφώνου της Άμμου» (Μέκκας) με σαθρά θεμέλια από την υπογραφή του. Αλλά αυτή είναι μια μόλις πλευρά (της Σαουδαραβικής) και όχι η πλήρης μιας καθόλα εντυπωσιακής σκηνικής παρουσίας τριών υστερόβουλων δυνάμεων με διαφορετικές στοχεύσεις. Θα επανέλθουμε.
Δύο υποσημειώσεις

1. Οι Χούθι αναλαμβάνουν την ευθύνη για επίθεση με UAV στο διυλιστήριο της Aramco στο Jazan.

2. Ο ⁠Τούρκος ΥΠΕΞ Χακάν Φιντάν διευκρίνισε, ότι παρότι η λογική του συμφώνου αντιστοιχεί «τεχνικά» στο Άρθρο 5, η φύση και η έκταση της βοήθειας εξετάζονται κατά περίπτωση.

πηγή


Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.