Η Ελλάδα άνοιξε μέτωπο με την Ρωσία και με το Ιράν, αλλά τώρα νοιώθει εκτός παιχνιδιού καθώς το Ισραήλ θα επανατοποθετηθεί στην διεθνή πολιτική σκηνή και η Τουρκία ωρύεται για να καλύψει το κενό. Ο Μητσοτάκης , όχι μόνο δεν ήταν στην σωστή πλευρά της ιστορίας, αντίθετα δεν ξέρει καν τι να κάνει γιατί δεν μελετά, απλά υπακούει. Στο εξής η παρούσα ή μια νέα κυβέρνηση στην Αθήνα, θα τρέχει ασθμαίνοντας να επαναπροσδιορίσει την εξωτερική πολιτική της Ελλάδας και να την προσαρμόσει στα νέα δεδομένα.
Ο Ντόναλντ Τραμπ ίσως δεν έχει ακόμη αντιληφθεί τι ακριβώς υπέγραψε, ίσως να το καταλάβει όταν θα αρχίσουν τα όργανα εναντίον του στο Κογκρέσο και το Κίνημα MAGA, που ήδη έχει υποστεί ρωγμές. Το σύνθημα του Τραμ “πρώτα η Αμερική” απαξιώνεται μήνα με τον μήνα γιατί ούτε η Αμερική νοιώθει ότι βιώνει κάποια ιστορική αλλαγή, ούτε ο κόσμος νοιώθει ότι έχει να κάνει με τις στιβαρές ΗΠΑ. Η ομάδα του Τραμπ διαλύθηκε διπλωματικά από τους Ιρανούς που διαθέτουν διπλωματική τεχνογνωσία αιώνων και απέδειξαν ότι ξέρουν τι θέλουν και πως να το διεκδικήσουν. Εκεί που δεν υπήρχε καν ζήτημα με τα Στενά του Ορμούζ, κατάφεραν να τα κάνουν δικά τους με την υπογραφή των ΗΠΑ.
Μέσα σε αυτό το σκηνικό, η σύνοδος κορυφής του ΝΑΤΟ που θα πραγματοποιηθεί στις 7-8 Ιουλίου στην Τουρκία ίσως αποβεί ιστορική. Οι επιθέσεις κατά των Ευρωπαίων από τις ΗΠΑ παραμένουν οξύτατες, τα σχέδια για την απόσυρση στρατιωτικών δυνάμεων από την Ευρώπη είναι στο τραπέζι, η οργή για τη συμμετοχή της ΕΕ στον πόλεμο κατά του Ιράν ασίγαστη, οπότε μάλλον θα έχουμε μια σύνοδο οργής και αντιπαράθεσης παρά μια σύνοδο συμμαχικών χωρών. Ήδη η αταξία κυριαρχεί εντός του ΝΑΤΟ.
Η κυβέρνηση Μητσοτάκη ενοχοποιείται για την άκριτη σχεδόν εγκληματική συμπαράταξή της με το Ισραήλ. Το Τελ Αβίβ δίνει πλέον μάχη οπισθοφυλακών, προσπαθεί να υπονομεύσει την συμφωνία, αλλά οι δυνατότητές του είναι πλέον περιορισμένες. Το γεγονός ότι οι εκλογές στις ΗΠΑ θα γίνουν σε δύο χρόνια, ακόμη και αν χάσει τις ενδιάμεσες για το Κογκρέσο ο Τραμπ, θα έχει την ισχύ να διατηρήσει την συμφωνία με το Ιράν. Ο κόσμος γυρίζει ανάποδα για το Ισραήλ και σίγουρα η νέα κατάσταση θα το αλλάξει.
Όλα θα αλλάξουν στην περιοχή. Η Τουρκία διατηρεί την ισχύ της στο Ιράκ, την Συρία, την Λιβύη και τώρα θα οξύνει την αντιπαράθεσή του με το Ισραήλ. Στόχος της Άγκυρας να υπονομεύσει την σχέση του Ισραήλ με τις ΗΠΑ και την Ευρώπη και να εμφανιστεί ο Ερντογάν ως ο μεγάλος ισορροπιστής που θα εγγυάται τα συμφέροντα των ΗΠΑ, προς όφελος της Τουρκίας φυσικά. Κατά συνέπεια, θα πρέπει να περιμένουμε πιο σκληρές παρεμβάσεις για τις σχέσεις Ελλάδας -Κύπρου -Ισραήλ. Επειδή όμως η Τουρκία δεν είναι αξιόπιστη πλέον για τις ΗΠΑ και έχει αμφιλεγόμενες σχέσεις με την ΕΕ, η ρευστότητα θα κυριαρχήσει έως ότου αποσαφηνιστεί και ο ρόλος του Ιράν στο μέλλον.
Ιδού τα κέρδη
Όπως μεταδίδουν τα ξένα ειδησιογραφικά πρακτορεία, από τα συνολικά 14 σημεία της συμφωνίας που δόθηκαν στη δημοσιότητα, τα έντεκα θα μπορούσαν να θεωρηθούν «προβληματικά» για τις ΗΠΑ. Συγκεκριμένα, προβληματισμό εγείρουν τα ακόλουθα:
Σημείο 4. «…οι ΗΠΑ δεσμεύονται να αποσύρουν τις δυνάμεις τους από την ευρύτερη περιοχή του Ιράν εντός 30 ημερών από την υπογραφή της τελικής συμφωνίας.»
Σημείο 5. «…το Ιράν θα καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια ώστε να διασφαλίσει την ελεύθερη και ασφαλή διέλευση των εμπορικών πλοίων, χωρίς καμία επιβάρυνση, για ένα διάστημα 60 ημερών, από τον Περσικό Κόλπο προς τη Θάλασσα του Ομάν και αντίστροφα.»
Σημείο 6. «…το Ιράν θα ξεκινήσει διάλογο με το Σουλτανάτο του Ομάν με σκοπό τον καθορισμό του μελλοντικού πλαισίου ελέγχου και των ναυτιλιακών υπηρεσιών στα Στενά του Ορμούζ, σε διαβούλευση με τις υπόλοιπες χώρες που συνορεύουν με τον Περσικό Κόλπο.»
Σημείο 7. «…οι ΗΠΑ δεσμεύονται, μαζί με τους περιφερειακούς εταίρους τους, να διαμορφώσουν ένα σχέδιο ύψους τουλάχιστον 300 δισεκατομμυρίων δολαρίων για την ανοικοδόμηση και την οικονομική ανάπτυξη του Ιράν.»
Σημείο 8. «…οι ΗΠΑ δεσμεύονται να άρουν κάθε είδους κυρώσεις που έχουν επιβληθεί στο Ιράν στη βάση ενός χρονοδιαγράμματος που περιλαμβάνεται στην τελική συμφωνία.»
Σημείο 9. «…οι δύο πλευρές συμφώνησαν να επιλύσουν το ζήτημα του εμπλουτισμένου υλικού που έχει συσσωρευτεί στα αποθέματα του Ιράν, μέσω ενός μηχανισμού που θα συναποφασιστεί […] Η ελάχιστη απαιτούμενη μέθοδος θα είναι η επιτόπια αραίωση του υλικού υπό την επίβλεψη του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας.»
Σημείο 10. «…μέχρι να υπογραφεί η τελική συμφωνία, οι ΗΠΑ και το Ιράν συμφωνούν να διατηρήσουν το υφιστάμενο status quo. Το Ιράν θα παγώσει το πυρηνικό του πρόγραμμα στην τρέχουσα κατάστασή του και οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα επιβάλουν νέες κυρώσεις ούτε θα αναπτύξουν επιπλέον στρατιωτικές δυνάμεις στην περιοχή.»
Σημείο 11. «…οι ΗΠΑ δεσμεύονται ότι, αμέσως με την υπογραφή του παρόντος Μνημονίου και μέχρι την οριστική άρση των κυρώσεων, το αμερικανικό υπουργείο Οικονομικών θα εκδώσει εξαιρέσεις που θα επιτρέπουν την εξαγωγή ιρανικού αργού πετρελαίου και παραγώγων πετρελαίου.»
Σημείο 12. «….οι ΗΠΑ δεσμεύονται να επιτρέψουν την πλήρη αξιοποίηση των παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων και περιουσιακών στοιχείων […] Οι διαδικασίες αποδέσμευσης των χρημάτων θα συμφωνηθούν κατά τις διαπραγματεύσεις. Τα κεφάλαια αυτά θα είναι πλήρως διαθέσιμα για πληρωμή σε οποιονδήποτε τελικό δικαιούχο υποδείξει η Κεντρική Τράπεζα του Ιράν και οι ΗΠΑ δεσμεύονται να εκδώσουν όλες τις απαραίτητες άδειες.»
Κερδισμένοι και χαμένοι
Από την εν λόγω συμφωνία, όπως αυτή παρουσιάστηκε δημόσια, το Ιράν «εξασφαλίζει» μια σειρά από οφέλη:
1. την παράταση της εκεχειρίας για τουλάχιστον 60 ημέρες,
2. την απομάκρυνση των αμερικανικών δυνάμεων από τις περιοχές κοντά στα σύνορά του,
3. τη δέσμευση περί μη ανάμειξης των «έξω» στις εσωτερικές ιρανικές υποθέσεις,
4. την επιβίωση του θεοκρατικού καθεστώτος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης,
5. τη διατήρηση του πυραυλικού/βαλλιστικού του προγράμματος,
6. τη σταδιακή άρση των κυρώσεων που του έχουν επιβληθεί,
7. τον τερματισμό των επιθέσεων κατά της Χεζμπολάχ στον Λίβανο,
8. τη δημιουργία ενός ταμείου για τη μεταπολεμική ανασυγκρότηση/ανοικοδόμηση της ιρανικής Ισλαμικής Δημοκρατίας,
9. το ξεπάγωμα των περιουσιακών του στοιχείων,
10. την αναγνώριση του ιρανικού ελέγχου επί των Στενών του Ορμούζ (βλ. σημεία 5 και 6)
11. και -ενδεχομένως- τη διατήρηση του εμπλουτισμένου ουρανίου εντός των ιρανικών συνόρων το οποίο θα πρέπει όμως να αραιωθεί περαιτέρω.
Οι ΗΠΑ του Τραμπ από την άλλη πλευρά, από την εν λόγω συμφωνία παρουσιάζονται να «παίρνουν» κατά βάση πέντε οφέλη:
1. την παράταση της εκεχειρίας για τουλάχιστον 60 ημέρες,
2. το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ,
3. την ιρανική δέσμευση περί μη απόκτησης πυρηνικών όπλων,
4. το -προσωρινό- πάγωμα του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος
5. και τη δέσμευση περί επιπλέον αραίωσης του ήδη υπάρχοντος εμπλουτισμένου ουρανίου που έχει στην κατοχή του το Ιράν.
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου