Ο Χρήστος Ροζάκης επανέρχεται με σενάρια μισών κυριαρχικών δικαιωμάτων

Προτείνει περιορισμό της επέκτασης των 12 ν.μ. δυτικά του 25ου Μεσημβρινού

Γιάννης Παναγιωτακόπουλος
Με μια παρέμβαση-μανιφέστο για τον «ρεαλισμό στις ελληνοτουρκικές σχέσεις», ο γνωστός για τις θέσεις του ομότιμος καθηγητής Χρήστος Ροζάκης αποτιμά θετικά το πρόσφατο τετ-α-τετ Μητσοτάκη – Ερντογάν. Σε άρθρο του υποστηρίζει ότι η πολιτική των «ήρεμων νερών»… απέδωσε καρπούς, διαψεύδοντας όσους προεξοφλούσαν την αποτυχία, ενώ διακρίνει μια «ποιοτική μετατόπιση» στην αναφορά του Τούρκου Προέδρου για λύσεις εντός του Διεθνούς Δικαίου.

Το «τέλος ενός μύθου» για την UNCLOS

Ο κ. Ροζάκης επιχειρεί να αποδομήσει το επιχείρημα ότι η μη υπογραφή της Σύμβασης για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS) από την Άγκυρα αποτελεί ανυπέρβλητο εμπόδιο για τον διάλογο. Επικαλούμενος τη διεθνή νομολογία, εξηγεί ότι ο σκληρός πυρήνας της UNCLOS αποτελεί πλέον εθιμικό δίκαιο που δεσμεύει όλα τα κράτη, ανεξαρτήτως υπογραφής. Συνεπώς, θεωρεί «εσφαλμένη» την εμμονή στην τουρκική επικύρωση ως προϋπόθεση για την έναρξη ουσιαστικών συζητήσεων.
Casus Belli και η «γεωγραφία» των 12 μιλίων

Χαρακτηρίζοντας την τουρκική απειλή πολέμου ως «σαφή παρανομία», ο καθηγητής συνδέει την άρση της με το φλέγον ζήτημα της αιγιαλίτιδας ζώνης. Προχωρά μάλιστα σε μια τεχνική ανάλυση:

Υποστηρίζει ότι πλήρης επέκταση στα 12 ναυτικά μίλια στο κεντρικό Αιγαίο θα δημιουργούσε έναν «φραγμό 24 μιλίων», επηρεάζοντας την ελεύθερη ναυσιπλοΐα.

Επιπλέον, εκτιμά ότι πίσω από το τουρκικό casus belli «κρύβονται» και άλλες δυνάμεις (όπως οι ΗΠΑ και χώρες του Εύξεινου Πόντου), που επιθυμούν την απρόσκοπτη διέλευση των πλοίων τους.

Εν προκειμένω, δεν σχολιάζει το γεγονός ότι σύμφωνα με την UNCLOS, όταν ένα κράτος επεκτείνει τα χωρικά του ύδατα σε σημεία που δεν απομένουν διεθνή ύδατα, τα ξένα πλοία (εμπορικά και πολεμικά) διατηρούν το δικαίωμα της «αβλαβούς διέλευσης» (innocent passage).

Η πρόταση για «Επιλεκτική Επέκταση»

Αντί για μια οριζόντια επέκταση που -σύμφωνα με τον ίδιο- θα προκαλούσε εμπλοκή, ο κ. Ροζάκης προτείνει μια στρατηγική κλιμάκωση σε περιοχές που δεν επηρεάζουν τη διεθνή ναυσιπλοΐα, αφού προηγηθεί κοινοποίηση στην Άγκυρα:

–Ηπειρωτικές ακτές και νησιά δυτικά του 25ου μεσημβρινού.

–Πλήρης επέκταση στην Κρήτη (νότια, δυτικά, ανατολικά).

–Ανατολικές ακτές Δωδεκανήσων και νότιο σύμπλεγμα Καστελλορίζου.

Παραπέμπει δε, σε ανάλογες συζητήσεις που είχαν γίνει επί εποχής Σημίτη και Καραμανλή.
Διεθνής Δικαιοσύνη: Η μόνη διέξοδος

Για το «μεγάλο αγκάθι» της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ, ο καθηγητής είναι σαφής: ο διμερής διάλογος έχει εξαντληθεί λόγω των διαμετρικά αντίθετων θέσεων. Προτείνει την παραπομπή της διαφοράς στη διεθνή δικαιοσύνη, χρησιμοποιώντας ως πρότυπο τη συμφωνία Καραμανλή – Ντεμιρέλ του 1975, ώστε να απομονωθεί το νομικό ζήτημα της οριοθέτησης από τις υπόλοιπες διεκδικήσεις.

Πολιτικός χρονισμός και ρίσκο

Ο κ. Ροζάκης καταλήγει με μια πολιτική προειδοποίηση. Θεωρεί ότι τέτοιες κινήσεις απαιτούν νωπή λαϊκή εντολή και ισχυρή κυβερνητική πλειοψηφία, μεταθέτοντας τις εξελίξεις για την επόμενη κοινοβουλευτική περίοδο. «Ο χρόνος δεν δουλεύει για εμάς», τονίζει, χαρακτηρίζοντας την Τουρκία ως έναν απρόβλεπτο παίκτη που επιβάλλει εγρήγορση.

Παλαιόθεν εμμονές

Η θέση περί επιλεκτικής επέκτασης των 12ν.μ. στο Αιγαίο, δεν έχει διατυπωθεί μόνο τώρα από τον κ. Ροζάκη. Στο παρελθόν την είχε διανθήσει και με εκούσια μείωση του Εθνικού Εναέριου Χώρου κατά 3 ν.μ., κάτι που μάλλον υπονοείται και στην πρόσφατη παρέμβασή του. Σε κάθε περίπτωση μιλούμε για εκούσιο περιορισμό των κυριαρχικών μας δικαιωμάτων.

Ακόμα όμως κι αν ισχύουν οι ερμηνείες του για την ελεύθερη ναυσιπλοΐα, οι οποίες αμφισβητούνται από πολλούς αναλυτές, είναι ένα ζήτημα που θα μπορούσε να λυθεί με άλλου είδους επιλεκτική επέκταση, χωρίς να παραχωρεί στην Τουρκία προνόμια ανατολικά του 25ου Μεσημβρινού, και φυσικά χωρίς να οδηγήσει σε μείωση του Εθνικού Εναέριου Χώρου της Ελλάδας.

πηγή


Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.