Δείτε τον ισχυρό συμβολισμό της εικόνας: μια πομπή δυτικών ηγετών να συρρέει στο Πεκίνο, την ώρα που μόλις πριν από λίγα χρόνια στις ίδιες πρωτεύουσες μιλούσαν για «αντιμετώπιση του Κινεζικού κινδύνου» και στρατηγική απεξάρτηση από την Κίνα. Ο Καναδός πρωθυπουργός Μάρκ Κάρνεϊ υπέγραψε στρατηγική συνεργασία με μια χώρα που έχει κατηγορηθεί για παρεμβάσεις στον Καναδά και έχει φυλακίσει Καναδούς υπηκόους. Ο Βρετανός πρωθυπουργός Κιρ Στάρμερ πραγματοποίησε την πρώτη επίσκεψη Βρετανού ηγέτη μετά το 2018, ανατρέποντας μια περίοδο ψυχρών σχέσεων. Και ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντροχ Μερτς μεταβαίνει στο Πεκίνο γνωρίζοντας ότι πάνω από ένα εκατομμύριο γερμανικές θέσεις εργασίας εξαρτώνται από τις εξαγωγές προς την κινεζική αγορά.
Τι άλλαξε; Όχι βέβαια η Κίνα. Το Πεκίνο επιμένει να χρησιμοποιεί το εμπόριο ως εργαλείο πίεσης, να περιορίζει εξαγωγές κρίσιμων πρώτων υλών και να στηρίζει τη Ρωσία στον πόλεμο της Ουκρανίας, παρά τις ευρωπαϊκές διαμαρτυρίες. Αυτό που μετατοπίστηκε είναι το διεθνές πλαίσιο: η επιδείνωση των διατλαντικών σχέσεων και η αίσθηση ότι οι ΗΠΑ, υπό τον Ντόναλντ Τραμπ, κινούνται με όρους επιβολής των αμερικανικών συμφερόντων – κυρίως μέσω δασμών. Η «επιστροφή» στο Πεκίνο δεν είναι ένδειξη εμπιστοσύνης στην Κίνα, αλλά αντανάκλαση αμφιβολίας για την αμερικανική αξιοπιστία.
Ωστόσο, η επιρροή της Δύσης στην Κίνα είναι περιορισμένη. Η Βρετανία και ο Καναδάς δεν διαθέτουν κρίσιμα διαπραγματευτικά χαρτιά. Η Γερμανία βρίσκεται σε αμυντική θέση: προσπαθεί να διασώσει μερίδιο αγοράς για τις επιχειρήσεις της, την ώρα που κινεζικές ανταγωνιστικές εταιρείες κερδίζουν έδαφος παγκοσμίως – από τα ηλεκτρικά οχήματα έως τις τεχνολογίες καθαρής ενέργειας.
Το Πεκίνο, από την πλευρά του, προβάλλει εικόνα αυτοπεποίθησης. Ο Σι Χιπίνγκ έχει δείξει ότι μπορεί να αντέξει και να απαντήσει σε εμπορική πίεση, αξιοποιώντας το στρατηγικό του πλεονέκτημα στις σπάνιες γαίες – κρίσιμες για τσιπ, μπαταρίες και αμυντικά συστήματα. Παράλληλα όμως, η κινεζική οικονομία δοκιμάζεται από την κρίση ακινήτων και την υποτονική εσωτερική ζήτηση. Οι εξαγωγές αποτελούν σχεδόν τη μοναδική ατμομηχανή ανάπτυξης, γεγονός που εντείνει τις κατηγορίες ότι εφαρμόζει «ντάμπινγκ» στις δυτικές αγορές.
Οι πρόσφατες συμφωνίες έχουν περισσότερο συμβολικό παρά ουσιαστικό χαρακτήρα. Όμως ο συμβολισμός αρκεί για να ενισχύσει το αφήγημα του Πεκίνου στο εσωτερικό του: ότι η Κίνα παραμένει αναντικατάστατος παγκόσμιος πόλος. Το ερώτημα είναι αν αυτή η κινητικότητα συνιστά αρχή μιας δομικής μετατόπισης από την αμερικανική κυριαρχία ή απλώς μια τακτική προσαρμογή σε έναν πιο κατακερματισμένο κόσμο.
Προς το παρόν, πρόκειται για ρεαλισμό ανάγκης. Μακροπρόθεσμα, όμως, η επανατοποθέτηση της Ευρώπης ανάμεσα σε Ουάσιγκτον και Πεκίνο θα κρίνει αν η Δύση μπορεί να διατηρήσει ενιαία στρατηγική ή αν ο 21ος αιώνας θα ανήκει σε μια πιο ρευστή, πολυπολική ισορροπία.
Οι πρόσφατες συμφωνίες έχουν περισσότερο συμβολικό παρά ουσιαστικό χαρακτήρα. Όμως ο συμβολισμός αρκεί για να ενισχύσει το αφήγημα του Πεκίνου στο εσωτερικό του: ότι η Κίνα παραμένει αναντικατάστατος παγκόσμιος πόλος. Το ερώτημα είναι αν αυτή η κινητικότητα συνιστά αρχή μιας δομικής μετατόπισης από την αμερικανική κυριαρχία ή απλώς μια τακτική προσαρμογή σε έναν πιο κατακερματισμένο κόσμο.
Προς το παρόν, πρόκειται για ρεαλισμό ανάγκης. Μακροπρόθεσμα, όμως, η επανατοποθέτηση της Ευρώπης ανάμεσα σε Ουάσιγκτον και Πεκίνο θα κρίνει αν η Δύση μπορεί να διατηρήσει ενιαία στρατηγική ή αν ο 21ος αιώνας θα ανήκει σε μια πιο ρευστή, πολυπολική ισορροπία.
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου