O Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι «η Κούβα είναι έτοιμη να πέσει»! Και η φράση του αυτή δεν αποτέλεσε απλώς ένα ακόμη σκληρό σχόλιο στο πλαίσιο της αμερικανικής ρητορικής για τη Λατινική Αμερική. Όπως καταγράφεται σε ζωντανό ενημερωτικό ρεπορτάζ της Wall Street Journal, η διατύπωση λειτουργεί ως πολιτικό σήμα: όχι προαναγγελία στρατιωτικής ενέργειας, αλλά ένδειξη ότι η Ουάσιγκτον θεωρεί πως η αποσταθεροποίηση της Αβάνας προέρχεται πλέον από το εσωτερικό της.
Το πλαίσιο είναι κρίσιμο. Η Κούβα εισέρχεται στο 2026 με οξύτατη οικονομική κρίση, εκτεταμένες διακοπές ρεύματος, ελλείψεις βασικών αγαθών και κοινωνική κόπωση. Η σταδιακή αποδυνάμωση της Βενεζουέλας –του βασικού ενεργειακού και οικονομικού της στηρίγματος επί δύο δεκαετίες– έχει αφαιρέσει από την Αβάνα το τελευταίο «δίχτυ ασφαλείας». Αυτό ακριβώς αποτυπώνει η εκτίμηση Τραμπ: ότι το καθεστώς δεν απειλείται από εξωτερική επέμβαση, αλλά από τη συσσώρευση εσωτερικών αδιεξόδων.
Στρατηγική πίεσης χαμηλού κόστους
Για τις ΗΠΑ, η δήλωση εντάσσεται σε μια στρατηγική πίεσης χαμηλού κόστους. Η Ουάσιγκτον αποφεύγει την ανοιχτή ανάμειξη –η οποία θα είχε υψηλό γεωπολιτικό και πολιτικό τίμημα– και επενδύει στη φθορά μέσω κυρώσεων, διεθνούς απομόνωσης και πολιτικής ρητορικής. Το μήνυμα προς τη Λατινική Αμερική είναι σαφές: οι παλαιοί ιδεολογικοί άξονες εξαντλούνται χωρίς να απαιτείται αμερικανική στρατιωτική δράση.
Για την ίδια την Κούβα, ωστόσο, η φράση «ready to fall» λειτουργεί ως επιταχυντής αβεβαιότητας. Δεν σηματοδοτεί ανατροπή, αλλά επιβαρύνει την εικόνα ενός κράτους που δυσκολεύεται να πείσει τόσο τους πολίτες του όσο και τους εναπομείναντες εταίρους του ότι διαθέτει στρατηγικό βάθος και βιώσιμο σχέδιο επιβίωσης. Ιστορικά, τέτοιες στιγμές δεν οδηγούν απαραίτητα σε άμεσες πολιτικές αλλαγές, αλλά αυξάνουν τον κίνδυνο άτακτων κοινωνικών εκρήξεων.
Σε περιφερειακό επίπεδο, η Λατινική Αμερική παρακολουθεί με εμφανή επιφύλαξη. Οι μεγάλες χώρες της περιοχής –Βραζιλία, Μεξικό, Κολομβία– αποφεύγουν να ταυτιστούν με την αμερικανική ρητορική, χωρίς όμως και να προσφέρουν ουσιαστική στήριξη στην Αβάνα. Ο άξονας Κούβα–Βενεζουέλα, που επί χρόνια προσέδιδε ιδεολογικό βάρος στην περιοχή, έχει χάσει τη δυναμική του, ενώ Κίνα και Ρωσία δείχνουν απροθυμία να επωμιστούν το κόστος διάσωσης ενός καθεστώτος με περιορισμένη γεωοικονομική αξία.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται σε πιο λεπτή θέση. Παραδοσιακά επιλέγει τη γραμμή της «κριτικής εμπλοκής» με την Κούβα, επιδιώκοντας μεταρρυθμίσεις μέσω διαλόγου και όχι απομόνωσης. Μια απότομη κατάρρευση θα δημιουργούσε κινδύνους ανθρωπιστικής κρίσης και μεταναστευτικών πιέσεων, χωρίς να εγγυάται δημοκρατική μετάβαση. Έτσι, οι Βρυξέλλες αναμένεται να κρατήσουν χαμηλούς τόνους, αποφεύγοντας τόσο τη σκληρή ρητορική Τραμπ όσο και την άνευ όρων στήριξη της Αβάνας.
Το «Cuba ready to fall» δεν είναι πρόβλεψη, αλλά εργαλείο. Η Ουάσιγκτον επενδύει στη σταδιακή φθορά, η Κούβα δοκιμάζει τα όρια κοινωνικής αντοχής, η Λατινική Αμερική αναζητά νέες ισορροπίες και η Ευρώπη κερδίζει χρόνο. Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι αν η Κούβα θα αλλάξει, αλλά αν μπορεί να το κάνει χωρίς μια αποσταθεροποιητική ρήξη.
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου