Οι ΗΠΑ εξετάζουν, αποκαλύψει τρία πιθανά σενάρια με το Ιράν
Ο Λευκός Οίκος βλέπει τρία πιθανά σενάρια για το πώς θα εξελιχθούν τα γεγονότα στο Ιράν καθώς οι ΗΠΑ εντείνουν τον οικονομικό έλεγχο στην περιοχή, σύμφωνα με τον αρθρογράφο της Washington Post, David Ignatius, επικαλούμενο πηγές κοντά στην κατάσταση.Διευκρινίζεται ότι μία από τις επιλογές περιλαμβάνει την ανατροπή της ιρανικής κυβέρνησης.
Η κυβέρνηση Trump σημείωσε ότι αυτό το σενάριο είναι πιο πιθανό εάν σταματήσουν οι επιθέσεις κατά του Ιράν παρά εάν συνεχιστούν.
Ένα άλλο πιθανό σενάριο είναι η άνοδος ενός νέου Ανώτατου Ηγέτη στο Ιράν.
Μια πηγή ανέφερε τον Πρόεδρο του Κοινοβουλίου Mohammad Bagher Ghalibaf ως υποψήφιο.
Επιπλέον, ο Λευκός Οίκος εξετάζει το ενδεχόμενο οι σκληροπυρηνικοί στο Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) να επιχειρήσουν να παραβιάσουν τον αποκλεισμό του Στενού του Hormuz ή να εξαπολύσουν άλλες επιθέσεις για να αναγκάσουν τις ΗΠΑ να κάνουν περαιτέρω παραχωρήσεις.
Φθηνός ελιγμός
Ο Ignatius, ωστόσο, εξέφρασε την άποψη ότι ο Trump δεν έχει καμία επιθυμία να συνεχίσει την ένοπλη σύγκρουση.
Παρά τις απειλές που εξαπολύει.
Οι συνομιλίες πραγματοποιήθηκαν στο Ισλαμαμπάντ του Πακιστάν και διήρκεσαν πάνω από 20 ώρες.
Ο Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ JD Vance δήλωσε ότι η υπάρχουσα διαμάχη μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης εξακολουθεί να είναι πολύ μεγάλη για να ξεπεραστούν οι διαφορές που έχουν προκύψει.
Αναγνώρισε ότι τα μέρη δεν έχουν ακόμη καταφέρει να καταλήξουν σε συμφωνία.
Ο λόγος της αποτυχίας των συνομιλιών ΗΠΑ-Ιράν
Η ιρανική αντιπροσωπεία από τη μεριά της δεν συμφώνησε να σταματήσει η χρηματοδότηση συμμαχικών μαχητικών ομάδων στην περιοχή και να ανοίξει πλήρως το Στενό του Hormuz χωρίς να χρεώνει τέλη διέλευσης.
Ταυτόχρονα, ο αναλυτής Kamran Bohari πιστεύει ότι η αποχώρηση της αμερικανικής αντιπροσωπείας ήταν μια «κλασική κίνηση» στη διαπραγματευτική στρατηγική του Trump, με στόχο την αύξηση της πίεσης στον αντίπαλο.
Το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC) σχολίασε τη δήλωση του προέδρου των ΗΠΑ Trump σχετικά με τον αποκλεισμό του Στενού του Hormuz.
«Όλες οι κινήσεις, ακόμη και η έλλειψή τους [στο Στενό του Hormuz], βρίσκονται υπό τον πλήρη έλεγχο των ενόπλων δυνάμεων.
Οποιαδήποτε λανθασμένη κίνηση θα παρασύρει τον εχθρό στις θανατηφόρες δίνες του στενού», αναφέρει η δήλωση.
Ο Trump σπρώχνει τον πλανήτη στον γκρεμό
Η αντίστροφη μέτρηση για μια παγκόσμια ανάφλεξη φαίνεται πως έχει ήδη αρχίσει… Σε μια κίνηση που πολλοί αναλυτές χαρακτηρίζουν ως «γεωπολιτική αυτοκτονία», ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Donald Trump, έδωσε την εντολή για έναν ασφυκτικό ναυτικό αποκλεισμό στo Στενό του Hormuz, μετατρέποντας το κρισιμότερο πέρασμα της παγκόσμιας ενέργειας σε μια απέραντη πυριτιδαποθήκη.
Αγνοώντας τις προειδοποιήσεις για τον οικονομικό Αρμαγεδδώνα που έπεται, ο Λευκός Οίκος επιλέγει τον δρόμο της τυφλής σύγκρουσης. Με τις τιμές του πετρελαίου έτοιμες να εκτοξευθούν και το φάντασμα της φτώχειας να πλανάται πάνω από τη διεθνή οικονομία, ο πλανήτης κρατά την ανάσα του. Δεν πρόκειται πλέον για μια απλή διπλωματική κρίση, αλλά για μια ευθεία ώθηση της ανθρωπότητας στον γκρεμό ενός Γ' Παγκοσμίου Πολέμου, καθώς ο Trump επιχειρεί να επιβάλει τη θέλησή του με «σιδηρά πυγμή» σε μια περιοχή που δεν συγχωρεί λάθη.
Το ερώτημα δεν είναι πλέον αν θα υπάρξει αντίδραση, αλλά πόσο ολοκληρωτική θα είναι η καταστροφή που θα ακολουθήσει.
Οι κίνδυνοι από τον αποκλεισμό του Hormuz
Επιφανειακά, το ναυτικό embargo αποσκοπεί στη συρρίκνωση της ικανότητας του Ιράν να χρηματοδοτεί την άμυνά του, περιορίζοντας τα έσοδα από τις εξαγωγές πετρελαίου. Ωστόσο, μια τέτοια επιχείρηση ενέχει τον κίνδυνο αποσταθεροποίησης των παγκόσμιων ενεργειακών αγορών και πρόκλησης νέας ανόδου στις τιμές του πετρελαίου. Επίσης, θέτει σε κίνδυνο την εύθραυστη κατάπαυση του πυρός δύο εβδομάδων που συμφωνήθηκε μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν την περασμένη Τρίτη (7/4/2026).
«Το κλείσιμο των στενών εξ ολοκλήρου θα εκτοξεύσει τις τιμές του πετρελαίου ακόμη περισσότερο από ό,τι πριν και θα ασκήσει μεγαλύτερη πίεση στις ΗΠΑ από τη διεθνή κοινότητα», δήλωσε η Jennifer Kavanagh, διευθύντρια στρατιωτικής ανάλυσης στο Defense Priorities, μια δεξαμενή σκέψης (think-tank) της Ουάσιγκτον. «Σίγουρα δείχνει πόσο απογοητευμένος και στο τέλος των επιλογών του αισθάνεται ο πρόεδρος», πρόσθεσε.
Η εντολή του Trump αντικατοπτρίζει την ελπίδα του ότι μπορεί να εφαρμόσει στο Ιράν το μοντέλο της παρέμβασής του στη Βενεζουέλα, όταν οι ΗΠΑ συνέλαβαν τον τότε πρόεδρο Nicolas Maduro σε στρατιωτική επιχείρηση μετά από ναυτικό αποκλεισμό.
«Επιβάλλουμε πλήρη αποκλεισμό. Δεν πρόκειται να επιτρέψουμε στο Ιράν να βγάζει χρήματα πουλώντας πετρέλαιο σε ανθρώπους που τους αρέσουν και όχι σε ανθρώπους που δεν τους αρέσουν, ή οτιδήποτε άλλο», δήλωσε ο Trump στο Fox News την Κυριακή (12/4/2026). «Είδατε τι κάναμε με τη Βενεζουέλα. Θα είναι κάτι πολύ παρόμοιο, αλλά σε υψηλότερο επίπεδο».
Διχασμένοι οι αναλυτές
Η απόφαση του Trump για το Hormuz «σταματά τις εξαγωγές του Ιράν, τα έσοδά του, και αποτελεί αντίβαρο στο κλείσιμο του Στενού από την πλευρά τους», έγραψε στο X ο Dennis Ross, πρώην ανώτερος διπλωμάτης των ΗΠΑ και διαπραγματευτής για τη Μέση Ανατολή. «Μπορεί να επιτεθούν σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις του Κόλπου, αλλά αυτό ασκεί μεγαλύτερη πίεση στο Ιράν. Ασκεί επίσης μεγάλη πίεση στην Κίνα να πιέσει το Ιράν», πρόσθεσε.
«Η πολιτική "Ανοιχτά για Όλους ή Κλειστά για Όλους" θα μπορούσε να συσπειρώσει τον κόσμο καθώς αντανακλά μια δέσμευση για τη διατήρηση μιας διεθνούς υδάτινης οδού ανοιχτής προς όφελος σχεδόν όλων. Δεν θα αύξανε τις ζημιές και την καταστροφή του πολέμου», πρόσθεσε ο Richard Haass, ένας άλλος πρώην διπλωμάτης των ΗΠΑ.
Όμως άλλοι ήταν σκεπτικοί, όπως ο Vali Nasr, πρώην Αμερικανός αξιωματούχος και καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Johns Hopkins. Όπως είπε, η απειλή του Trump να αποκλείσει το Στενό δεν θα ανησυχούσε την ισλαμική δημοκρατία βραχυπρόθεσμα, με την Τεχεράνη να υπολογίζει ότι ένα κλείσιμο ασκεί περισσότερη πίεση στην παγκόσμια οικονομία παρά στο Ιράν. «Αυτό είναι εντάξει για τους Ιρανούς, παρατείνει τον στραγγαλισμό στην παγκόσμια οικονομία», είπε. «Και οι Ιρανοί θα μπορούσαν να κλείσουν το Bab el-Mandeb (ένα σημείο ελέγχου στα ανοικτά των ακτών της Υεμένης) και τότε οι ΗΠΑ θα πρέπει να αντιμετωπίσουν και αυτό».
Από την έναρξη του πολέμου, το Ιράν έχει καταστήσει σαφές ότι ένας από τους κύριους στόχους του, καθώς αντιμετωπίζει αυτό που θεωρεί υπαρξιακή μάχη για την επιβίωσή του, ήταν να αυξήσει το κόστος της σύγκρουσης για τις ΗΠΑ, τους συμμάχους τους και την παγκόσμια οικονομία.
«Δεν καταλαβαίνω πώς ο αποκλεισμός των στενών πρόκειται με κάποιο τρόπο να ωθήσει τους Ιρανούς να τα ανοίξουν. Δεν καταλαβαίνω τη σύνδεση εκεί», δήλωσε ο Mark Warner, ο Δημοκρατικός γερουσιαστής από τη Βιρτζίνια, στο CNN την Κυριακή.
Ο Esfandyar Batmanghelidj, διευθύνων σύμβουλος του think tank Bourse & Bazaar Foundation με έδρα το Ηνωμένο Βασίλειο, δήλωσε ότι το Ιράν είχε ήδη αυτοαποκλειστεί με περιορισμένη πρόσβαση στα έσοδα από το πετρέλαιο. «Ένας αποκλεισμός των ΗΠΑ μπορεί να διώξει το ιρανικό πετρέλαιο από την αγορά, αλλά ο αντίκτυπος στον κρατικό προϋπολογισμό θα είναι δευτερεύων και σε κάθε περίπτωση θα ωχριά μπροστά στο κόστος που το Ιράν ήταν πρόθυμο να υποστεί από τις αεροπορικές επιδρομές. Εάν πρόκειται για μια τακτική άσκησης πίεσης στο Ιράν, είναι μια περίεργη τακτική», είπε ο Batmanghelidj.
Επιχειρησιακές προκλήσεις
Η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM) ανέφερε σε ανακοίνωσή της ότι ο αποκλεισμός θα «επιβληθεί αμερόληπτα έναντι σκαφών όλων των εθνών που εισέρχονται ή εξέρχονται από ιρανικά λιμάνια και παράκτιες περιοχές, συμπεριλαμβανομένων όλων των ιρανικών λιμανιών στον Αραβικό Κόλπο και τον Κόλπο του Ομάν».
Οι αναλυτές έχουν επανειλημμένα προειδοποιήσει κατά των συγκρίσεων με το καθεστώς του Maduro στη Βενεζουέλα, επισημαίνοντας ότι η ισλαμική δημοκρατία έχει δημιουργήσει επί σχεδόν μισό αιώνα μια εδραιωμένη γραφειοκρατία και έχει δαπανήσει δεκαετίες προετοιμαζόμενη για τον τύπο του ασύμμετρου πολέμου που διεξάγει, υπό την ηγεσία των Φρουρών της Επανάστασης.
Ενώ στη Βενεζουέλα ο Trump ήταν σε θέση να βρει έναν ενδοτικό διάδοχο του Maduro στο πρόσωπο της Delcy Rodríguez, της νέας προέδρου, οι εναπομείναντες ηγέτες του καθεστώτος στο Ιράν μετά τη δολοφονία του Ayatollah Ali Khamenei και άλλων ανώτερων προσώπων δεν ήταν πρόθυμοι να υποκύψουν στις απαιτήσεις των ΗΠΑ.
Ο ναυτικός αποκλεισμός του Trump αντιπροσωπεύει μια απότομη μεταστροφή από τη στρατηγική της Ουάσιγκτον να επιτρέπει στο Ιράν να συνεχίσει να εξάγει πετρέλαιο, καθώς προσπαθούσε να ηρεμήσει τις ενεργειακές αγορές. Έχει επίσης προσπαθήσει να αναπληρώσει τις απώλειες παραγωγής που υπέστησαν οι γείτονές του στον Κόλπο ως αποτέλεσμα του κλεισίματος των στενών και των ιρανικών επιθέσεων στις εγκαταστάσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου τους.
H... προφητεία της Goldman Sachs για το Hormuz
Η κατάρρευση των συνομιλιών για κατάπαυση του πυρός και η απόφαση των ΗΠΑ και του Donald Trump να σφραγίσουν το Στενό του Hormuz ανοίγει τις πύλες για μια οικονομική καταιγίδα χωρίς προηγούμενο. Η Goldman Sachs προειδοποιεί πως οι εξελίξεις στο Hormuz θα λειτουργήσουν ως το «απόλυτο σήμα» που θα καθορίσει την έκβαση της σύγκρουσης και την τύχη των αγορών.
«Αυτός που ελέγχει το Στενό του Hormuz θα αναδειχθεί νικητής. Ωστόσο, ιστορικά, καμία πλευρά δεν πέτυχε ποτέ τους στρατηγικούς της στόχους αποκλειστικά μέσω του αποκλεισμού κρίσιμων σημείων διέλευσης (chokepoints)», επισημαίνει η Shreeti Kapa, στρατηγικός αναλυτής του αμερικανικού επενδυτικού οίκου. Από την κρίση του Σουέζ το 1956 μέχρι τον «Πόλεμο των Δεξαμενόπλοιων» τη δεκαετία του '80, η ιστορία διδάσκει ότι η γεωγραφική κατοχή δεν εγγυάται τη νίκη. Σύμφωνα με τη Goldman Sachs, ο πραγματικός νικητής δεν είναι αυτός με το ισχυρότερο ναυτικό, αλλά εκείνος που διαχειρίζεται τη δυναμική της κλιμάκωσης και εξασφαλίζει τη σιωπηρή έγκριση των μεγάλων δυνάμεων.
Το 2026, ο ρόλος του ρυθμιστή μετατοπίζεται από τις ΗΠΑ προς την Ινδία, την Ιαπωνία και τη Νότια Κορέα, τους μεγαλύτερους εισαγωγείς αργού πετρελαίου από το Hormuz. Η στάση τους θα κρίνει αν ο αποκλεισμός θα αποτελέσει εργαλείο διαπραγμάτευσης ή μια μη βιώσιμη στρατηγική που θα οδηγήσει σε απόλυτη απομόνωση. Η έκθεση παραθέτει ένα αδυσώπητο αξίωμα του πολέμου: «Στον πόλεμο, η ικανότητα να αντέχεις την ταλαιπωρία συχνά υπερτερεί της ικανότητας να την προκαλείς».
Παρά τη θαλάσσια υπεροχή τους, οι ΗΠΑ ενδέχεται να μην προλάβουν να καθαρίσουν τις νάρκες εγκαίρως. Εάν ένα σοκ στην προσφορά πυροδοτήσει οικονομική κρίση, η πρωτοβουλία των κινήσεων θα χαθεί οριστικά. Η ετυμηγορία της ιστορίας παραμένει συνεπής: οι ριψοκίνδυνες προελάσεις οδηγούν σε αποτυχία και οι νικητές είναι πάντα οι πιο υπομονετικές πλευρές.
Η Kapa προτείνει μια λύση στα πρότυπα της Σύμβασης του Μοντρέ, αναγνωρίζοντας τη γεωγραφική επιρροή του Ιράν με αντάλλαγμα εγγυήσεις για την ελεύθερη ναυσιπλοΐα. Όμως η έκθεση της Goldman Sachs καταλήγει με μια ωμή διαπίστωση: Η στρατιωτική βία από μόνη της δεν θα φέρει αποτέλεσμα. Το ερώτημα δεν είναι αν θα επιστρέψουμε στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, αλλά πόσο δυσβάσταχτο κόστος θα κληθεί να πληρώσει ο κόσμος μέχρι να φτάσει εκεί.
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου