Γιώργος Σκαφιδάς
Οι αραβικές μοναρχίες είχαν δεχθεί τα περασμένα χρόνια, πολύ πριν από τις 28 Φεβρουαρίου του 2026, μια σειρά από περιορισμένης έκτασης επιθέσεις που, αν και αναίμακτες στην πλειονότητά τους, τους είχαν προκαλέσει σοκ και τις είχαν κάνει να αναθεωρήσουν θέσεις και καταστάσεις.
Όταν οι Χούθι επιτέθηκαν, για παράδειγμα, σε πετρελαϊκές εγκαταστάσεις στην ανατολική Σαουδική Αραβία (στο Αμπκάικ και στο Χουράις) τον Σεπτέμβριο του 2019, δρώντας τότε ως πληρεξούσιοι της Τεχεράνης, η σαουδαραβική ηγεσία προβληματίστηκε. Ωστόσο, περίπου τρία χρόνια μετά (το 2022) το Ριάντ θα συνυπέγραφε εκεχειρίες με τους Χούθι στο μέτωπο της Υεμένης – και περίπου τέσσερα χρόνια μετά (το 2023) θα αποκαθιστούσε τους διπλωματικούς δεσμούς του με το Ιράν υπό κινεζική διαμεσολάβηση. (συγ)Κλονισμένοι από το σοκ των επιθέσεων που είχαν δεχθεί, οι Σαουδάραβες θεώρησαν ότι οι Αμερικανοί τους άφησαν σε έναν βαθμό ακάλυπτους και έσπευσαν να προσεγγίσουν τους «εχθρούς» τους, ενώ τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Μπαχρέιν είχαν εν τω μεταξύ, ήδη από το 2020, ενταχθεί στις Συμφωνίες του Αβραάμ εξομαλύνοντας τις σχέσεις τους με το Ισραήλ.
Πιο πρόσφατα, όταν οι Ισραηλινοί εξαπέλυσαν επίθεση κατά στόχου στην Ντόχα του Κατάρ στις 9 Σεπτεμβρίου του 2025, οι Αραβες σοκαρίστηκαν εκ νέου, όχι τόσο λόγω των ανθρώπινων απωλειών (πέντε Παλαιστίνιοι, όλοι τους μέλη της Χαμάς, και ένας Καταριανός αξιωματούχος ασφαλείας έπεσαν νεκροί), αλλά για το ίδιο το γεγονός της ισραηλινής επίθεσης κατά της καταριανής πρωτεύουσας που ήταν πρωτοφανής.
Έπειτα από εκείνο το χτύπημα, «ενωμένοι» σε «κοινό μέτωπο», οι Άραβες έκαναν όλοι μαζί λόμπινγκ στον Τραμπ κατά την κεκλεισμένων των θυρών συνάντηση που είχαν μαζί του στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών στη Νέα Υόρκη στις 23 Σεπτεμβρίου του 2025, μια συνάντηση στην οποία ήταν παρών και ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν.
Το σχέδιο των 20 σημείων για την επόμενη μέρα στη Γάζα, που παρουσίασε ο Τραμπ μόλις λίγα 24ωρα αργότερα, στις 29 Σεπτεμβρίου, είχε επηρεαστεί από εκείνη τη συνάντηση, όπως άλλωστε και η «Διακήρυξη Τραμπ για τη Διαρκή Ειρήνη και Ευημερία» που υπέγραψε ο Αμερικανός πρόεδρος στο Σαρμ Ελ Σέιχ της Αιγύπτου μαζί με τους ηγέτες της Αιγύπτου, της Τουρκίας και του Κατάρ στις 13 Οκτωβρίου του 2025. Σημαντική σημείωση: όλα αυτά τα σχέδια για τη Γάζα δεν άρεσαν καθόλου στην πλευρά του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου, παρά τη φαινομενικώς θετική στάση αποδοχής που εκείνος προέβαλλε στις δημόσιες εμφανίσεις του, ειδικά όταν ήταν δίπλα στον Τραμπ.
Εν έτει 2026 πια, οι αραβικές μοναρχίες καλούνται να αντιμετωπίσουν ένα νέο μπαράζ από πρωτοφανή σοκ, στο πλαίσιο ενός πολέμου τον οποίο δεν επέλεξαν οι ίδιες, ούτε προκάλεσαν.
Όπως είχε όντως προαναγγείλει ότι θα κάνει σε περίπτωση που δεχθεί επίθεση από τους Αμερικανούς και τους Ισραηλινούς, το Ιράν τα περασμένα 24ωρα, από τις 28 Φεβρουαρίου κι έπειτα, εξαπλώνει γεωγραφικά τον πόλεμο βομβαρδίζοντας με drones και βαλλιστικούς πυραύλους αραβικές χώρες που φιλοξενούν αμερικανικές δυνάμεις (Κατάρ, Σαουδική Αραβία, ΗΑΕ, Μπαχρέιν, Κουβέιτ κ.ά.).
Κάπως έτσι, χώρες που είχαν επενδύσει τα τελευταία χρόνια τεράστια ποσά στην ανάπτυξη των τουριστικών τους βιομηχανιών και στη διαφοροποίηση των οικονομιών τους με στόχο τη σταδιακή απεξάρτηση από τους υδρογονάνθρακες που ήταν άλλοτε η μοναδική τους πηγή εσόδων, είδαν μέσα σε λίγα 24ωρα τις αερομεταφορές τους να παραλύουν, χιλιάδες πτήσεις στα αεροδρόμιά τους να ακυρώνονται, τις ενεργειακές τους βιομηχανίες να υφίστανται πλήγματα και κάποια από τα ξενοδοχεία τους να παίρνουν φωτιά, κυριολεκτικά.
Κι όλα αυτά, στο πλαίσιο ενός πολέμου ο οποίος αποτελεί σε μεγάλο βαθμό επιλογή των Ισραηλινών.
Εάν δεχθούμε ως αληθή όσα ανέφερε ο Αμερικανός ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο, τότε οι Αμερικανοί ήξεραν ότι οι Ισραηλινοί επρόκειτο να επιτεθούν στο Ιράν και ότι σε μια τέτοια περίπτωση η Τεχεράνη θα απαντούσε βάζοντας στο στόχαστρο αμερικανικές βάσεις και θέσεις.
Έτσι, προφανώς επειδή δεν μπορούσαν ή δεν ήθελαν να αποτρέψουν αυτήν την ισραηλινή επίθεση στο Ιράν (μια επίθεση την οποία, ειρήσθω εν παρόδω και σύμφωνα με όσα αναφέρει σε δημοσίευμά του ο αμερικανικός ιστοχώρος Axios, ο ίδιος ο Νετανιάχου φέρεται να «πούλησε» με επιτυχία στον Τραμπ παρουσιάζοντάς του τις κινήσεις που είχαν πληροφορηθεί οι Ισραηλινοί ότι θα έκανε η ιρανική ηγεσία στην Τεχεράνη το περασμένο Σάββατο ως ευκαιρία της εξόντωσης του Χαμενεΐ), αποφάσισαν να χτυπήσουν και εκείνοι μαζί με τους Ισραηλινούς με στόχο να αποδυναμώσουν την όποια ιρανική δυνατότητα αντιποίνων.
Οι Άραβες δεν ήθελαν αυτόν τον πόλεμο και, υπό την έννοια, έχουν λόγους να είναι θυμωμένοι με το Ισραήλ και τον Νετανιάχου. Από την άλλη πλευρά ωστόσο, οι Άραβες τα τελευταία 24ωρα δέχονται επιθέσεις από το Ιράν και, υπό αυτήν την έννοια, έχουν πια λόγους να είναι θυμωμένοι και με την Τεχεράνη.
Έτσι όπως έχουν διαμορφωθεί πια τα πράγματα, ανακύπτουν δύο βασικά ερωτήματα σε σχέση με την στάση των Αράβων:
Τι θα κάνουν αυτοί το αμέσως επόμενο διάστημα;
Υπάρχει άραγε περίπτωση να εμπλακούν επιθετικά στον τρέχοντα πόλεμο βάλλοντας κατά του Ιράν;
Ο Καταριανός ΥΠΕΞ ανέφερε χαρακτηριστικά ότι όλες οι κόκκινες γραμμές τους έχουν πια διαρραγεί. Ή μήπως θα ασκήσουν παρασκηνιακά διπλωματικές πιέσεις με στόχο την εκεχειρία και την εκτόνωση της έντασης;
Και – το δεύτερο ερώτημα – τι θα κάνουν αυτοί στο μέλλον, όταν τελειώσει αυτός ο πόλεμος;
Υπάρχει περίπτωση, άραγε, να ενταχθούν κι άλλες αραβικές χώρες, όπως η Σαουδική Αραβία για παράδειγμα, στις Συμφωνίες του Αβραάμ εξομαλύνοντας τις σχέσεις τους με το Ισραήλ όπως ζητά εδώ και καιρό ο πρόεδρος Τραμπ;
Κι αν ναι, τι θα σημαίνει αυτό όχι μόνο για το Ιράν, αλλά και για άλλα θέματα όπως είναι το μέλλον του Παλαιστινιακού και οι σχέσεις με την Τουρκία του Ερντογάν η οποία είναι σε κόντρα με το Ισραήλ;
Προφανώς είναι ακόμη νωρίς για απαντήσεις. Τα νέα διλήμματα που απλώνονται μπροστά στις αραβικές ηγεσίες πάντως είναι ήδη εδώ.
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου