Το παιχνίδι του Ντόναλντ Τραμπ με το πετρέλαιο δείχνει ότι η ενέργεια επιστρέφει στο κέντρο της μεγάλης πολιτικής ως εργαλείο ισχύος. Και ο πρόεδρος των ΗΠΑ φαίνεται αποφασισμένος να την αξιοποιήσει μέχρι τέλους. Η στρατηγική του είναι απλή στη σύλληψη, σύνθετη στην εφαρμογή: αναδιάταξη του παγκόσμιου πετρελαϊκού παιχνιδιού με τις ΗΠΑ σε ρόλο κυρίαρχου παίκτη.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η Βενεζουέλα. Μια χώρα με τεράστια αποθέματα, κατεστραμμένη παραγωγική βάση και καθεστώς απομονωμένο από τη Δύση. Ο έλεγχος —ή έστω η επαναφορά— της βενεζουελάνικης παραγωγής σε τροχιά που εξυπηρετεί αμερικανικούς σχεδιασμούς αποτελεί πέρα από οικονομική και γεωπολιτική κίνηση.
Για τον ΟΠΕΚ, το μήνυμα είναι ενοχλητικό. Η δυνατότητα των ΗΠΑ να αυξομειώνουν προσφορά μέσω σχιστολιθικού πετρελαίου, να επηρεάζουν ροές από χώρες υπό κυρώσεις και να «ανοίγουν» ή να «κλείνουν» βάνες μέσω πολιτικών αποφάσεων, υπονομεύει τον παραδοσιακό ρόλο του καρτέλ. Ο ΟΠΕΚ χάνει και μερίδιο και κυρίαρχο ρόλο στον καθορισμό των τιμών.
Η Ρωσία βρίσκεται σε ακόμη πιο δύσκολη θέση. Το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο είναι για τη Μόσχα στρατηγικό οξυγόνο — οικονομικά, δημοσιονομικά και γεωπολιτικά. Μια αμερικανική στρατηγική που αυξάνει την προσφορά, πιέζει τις τιμές και επαναφέρει βαρέλια από «απομονωμένες» χώρες, περιορίζει τα περιθώρια της Ρωσίας να χρησιμοποιεί την ενέργεια ως μοχλό επιρροής.
Η συμμαχία OPEC+ δείχνει έτσι πιο εύθραυστη γιατί χάνει τον έλεγχο της ατζέντας. Όταν η τιμή του πετρελαίου δεν καθορίζεται πρωτίστως από αποφάσεις παραγωγής, αλλά από πολιτικές παρεμβάσεις της Ουάσιγκτον, το παιχνίδι αλλάζει επίπεδο.
Για τον Τραμπ, ο στόχος είναι διπλός. Εσωτερικά, χαμηλότερες τιμές καυσίμων σημαίνουν πολιτικό κεφάλαιο. Εξωτερικά, η ενέργεια γίνεται μοχλός πίεσης σε αντιπάλους και “απείθαρχους” εταίρους. Δεν πρόκειται για ενεργειακή αυτάρκεια — αυτή έχει ήδη επιτευχθεί σε μεγάλο βαθμό. Πρόκειται για ενεργειακή κυριαρχία.
Το ρίσκο είναι προφανές. Η υπερπολιτικοποίηση του πετρελαίου αυξάνει τη μεταβλητότητα, αποδυναμώνει τους παραδοσιακούς μηχανισμούς σταθεροποίησης και μετατρέπει κάθε περιφερειακή κρίση σε παγκόσμιο σοκ τιμών. Αλλά αυτό είναι ρίσκο που ο Τραμπ δείχνει διατεθειμένος να αναλάβει.
Το πετρέλαιο, για δεκαετίες, ήταν παιχνίδι καρτέλ και γεωγραφίας. Τώρα γίνεται παιχνίδι πολιτικής βούλησης. Και σε αυτό το παιχνίδι, ο Λευκός Οίκος θέλει να κρατά το τιμόνι. Το ερώτημα δεν είναι αν αυτό πιέζει τον ΟΠΕΚ και τη Ρωσία. Το ερώτημα είναι πόσο αντέχει το σύστημα όταν ένας παίκτης αποφασίζει να παίζει μόνος του.
Η συμμαχία OPEC+ δείχνει έτσι πιο εύθραυστη γιατί χάνει τον έλεγχο της ατζέντας. Όταν η τιμή του πετρελαίου δεν καθορίζεται πρωτίστως από αποφάσεις παραγωγής, αλλά από πολιτικές παρεμβάσεις της Ουάσιγκτον, το παιχνίδι αλλάζει επίπεδο.
Για τον Τραμπ, ο στόχος είναι διπλός. Εσωτερικά, χαμηλότερες τιμές καυσίμων σημαίνουν πολιτικό κεφάλαιο. Εξωτερικά, η ενέργεια γίνεται μοχλός πίεσης σε αντιπάλους και “απείθαρχους” εταίρους. Δεν πρόκειται για ενεργειακή αυτάρκεια — αυτή έχει ήδη επιτευχθεί σε μεγάλο βαθμό. Πρόκειται για ενεργειακή κυριαρχία.
Το ρίσκο είναι προφανές. Η υπερπολιτικοποίηση του πετρελαίου αυξάνει τη μεταβλητότητα, αποδυναμώνει τους παραδοσιακούς μηχανισμούς σταθεροποίησης και μετατρέπει κάθε περιφερειακή κρίση σε παγκόσμιο σοκ τιμών. Αλλά αυτό είναι ρίσκο που ο Τραμπ δείχνει διατεθειμένος να αναλάβει.
Το πετρέλαιο, για δεκαετίες, ήταν παιχνίδι καρτέλ και γεωγραφίας. Τώρα γίνεται παιχνίδι πολιτικής βούλησης. Και σε αυτό το παιχνίδι, ο Λευκός Οίκος θέλει να κρατά το τιμόνι. Το ερώτημα δεν είναι αν αυτό πιέζει τον ΟΠΕΚ και τη Ρωσία. Το ερώτημα είναι πόσο αντέχει το σύστημα όταν ένας παίκτης αποφασίζει να παίζει μόνος του.
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου