Ενώ οι αγορές ανασαίνουν προσωρινά και η ρητορική του Λευκού Οίκου μεταβάλλεται από τη μια στιγμή στην άλλη, η πραγματικότητα στον Περσικό Κόλπο παραμένει αμείλικτη. Ο Ντόναλντ Τραμπ, σε μια προσπάθεια να επιβάλει τη θέλησή του μέσω της «μέγιστης πίεσης», φαίνεται πλέον εγκλωβισμένος σε έναν λαβύρινθο δικών του αποφάσεων. Με τα Στενά του Ορμούζ να αποτελούν το απόλυτο γεωπολιτικό «χαρτί» και τις στρατιωτικές επιλογές να στερεύουν από εύκολες λύσεις, το ερώτημα δεν είναι αν ο Αμερικανός πρόεδρος θέλει να αποφύγει τον πόλεμο, αλλά αν η στρατηγική που ο ίδιος οικοδόμησε του επιτρέπει πλέον μια αξιοπρεπή έξοδο κινδύνου.
Οι πόλεμοι δεν έχουν… διακόπτη
Οι πόλεμοι, σε αντίθεση με τους εμπορικούς δασμούς, δεν λειτουργούν με την απλή λογική του «on/off». Δεν μπορούν να ενεργοποιούνται και να απενεργοποιούνται ανάλογα με τα καπρίτσια ενός ηγέτη ή την ανάγκη για μια πρόσκαιρη τόνωση των χρηματιστηριακών δεικτών. Μετά την πρόσφατη αναστολή των πληγμάτων κατά των ενεργειακών υποδομών του Ιράν, η συζήτηση δεν αφορά πλέον το αν ο Τραμπ «δειλιάζει» (το λεγόμενο TACO moment). Το κρίσιμο ζήτημα είναι αν ο ίδιος ο μηχανισμός της κλιμάκωσης που έθεσε σε κίνηση, του επιτρέπει πλέον να οπισθοχωρήσει χωρίς να υποστεί μια ταπεινωτική στρατηγική ήττα.
Μετά από ημέρες αντιφατικών δηλώσεων, ο Τραμπ επιχείρησε μια πρώτη κίνηση αποκλιμάκωσης, κάνοντας λόγο για «παραγωγικές συνομιλίες» και 15 σημεία συμφωνίας. Η Τεχεράνη, ωστόσο, έσπευσε να τον διαψεύσει, δηλώνοντας πως δεν υπήρξε κανένας διάλογος. Αυτή η ασυμφωνία αναδεικνύει το μεγαλύτερο πρόβλημα της Ουάσιγκτον: την έλλειψη αξιοπιστίας. Όταν η ρητορική μετακινείται από τις απειλές ολοκληρωτικής καταστροφής στις υποσχέσεις για «μεγάλες συμφωνίες» μέσα σε λίγες ώρες, κανένας αντίπαλος δεν αισθάνεται την ασφάλεια να καθίσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.
Το οικονομικό παζάρι
Δεν είναι λίγοι εκείνοι που παρατηρούν με κυνισμό ότι η «παύση» του Τραμπ συνέπεσε ακριβώς με την εβδομάδα συναλλαγών στις παγκόσμιες αγορές. Με τις τιμές του πετρελαίου να εκτοξεύονται και τους δείκτες της Wall Street να υποχωρούν, η ανάγκη για σταθερότητα ήταν επιτακτική. Πράγματι, η προσωρινή υποχώρηση λειτούργησε ως βάλσαμο για τον Dow Jones και τον S&P 500, ενώ το πετρέλαιο Brent σημείωσε σημαντική πτώση.
Ωστόσο, ο Τραμπ ίσως προσπαθεί να κερδίσει χρόνο και για στρατιωτικούς λόγους. Οι αμερικανικές δυνάμεις που απαιτούνται για μια επιχείρηση κατάληψης στρατηγικών νησιών ή του οικονομικού κόμβου στο νησί Χαρκ δεν έχουν ακόμη αναπτυχθεί πλήρως στην περιοχή. Αυτή η αναμονή, αν και αναγκαία, δίνει ταυτόχρονα στο Ιράν την ευκαιρία να εδραιώσει τη δική του θέση στα Στενά του Ορμούζ, το μοναδικό σημείο που κρατά δέσμια την παγκόσμια οικονομία.
Ένα αδιέξοδο χωρίς καλές επιλογές
Η τραγική ειρωνεία για τον Λευκό Οίκο είναι ότι η σκληρή στάση των τελευταίων εβδομάδων ίσως έφερε τα αντίθετα αποτελέσματα. Ένα καθεστώς που δέχεται πλήγματα, χάνει την ηγεσία του και βλέπει τις υποδομές του να καταστρέφονται, σπάνια γίνεται πιο διαλλακτικό. Αντιθέτως, οι τελευταίες εξελίξεις δικαιώνουν στα μάτια της Τεχεράνης την ανάγκη για «ασφαλιστικές δικλείδες», όπως το πυρηνικό πρόγραμμα και οι βαλλιστικοί πύραυλοι, ως μοναδική άμυνα απέναντι σε μια ξένη εισβολή.
Σήμερα, ο Τραμπ βρίσκεται μπροστά σε τρεις εξίσου προβληματικές επιλογές:Περαιτέρω κλιμάκωση: Μια εντατικοποίηση των αεροπορικών πληγμάτων χωρίς εγγύηση ότι θα ανοίξουν τα Στενά, κινδυνεύοντας να βυθίσει τον κόσμο σε παγκόσμια ύφεση.
Χερσαία επέμβαση: Μια κίνηση που θα παραβίαζε την κεντρική του προεκλογική υπόσχεση για τερματισμό των «παντοτινών πολέμων».
Υποχώρηση (Το σενάριο TACO): Μια άτακτη αποχώρηση που θα άφηνε τους συμμάχους στον Κόλπο εκτεθειμένους και το Ιράν πιο ισχυρό και οργισμένο από ποτέ.
Η στρατηγική του Τραμπ —ένας ατελείωτος αυτοσχεδιαστικός χορός με στόχο να παραμείνει όρθιος μέχρι το επόμενο πρωί— φαίνεται να φτάνει στα όριά της στον Περσικό Κόλπο. Η ικανότητά του να διαχειρίζεται κρίσεις που ο ίδιος δημιουργεί δοκιμάζεται πλέον σε ένα πεδίο όπου τα λάθη δεν μετριούνται σε μονάδες του χρηματιστηρίου, αλλά σε ανθρώπινες ζωές και γεωπολιτική επιρροή δεκαετιών.
Το «παζάρι στο Ορμούζ» συνεχίζεται, αλλά για πρώτη φορά, ο άνθρωπος που υπερηφανεύεται ότι είναι ο κορυφαίος “dealmaker” στον κόσμο, ίσως διαπιστώσει ότι σε ορισμένες συμφωνίες, το τίμημα της εξόδου είναι πολύ υψηλότερο από όσο μπορεί να αντέξει.
πηγή
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.
Δημοσίευση σχολίου