“ΟΛΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ”: Το Ισραήλ αιφνιδιασμένο από τον Τραμπ και το υπό διαμόρφωση deal με το Ιράν.

 Το Τελ Αβίβ αναζητά απαντήσεις, ενώ Ουάσιγκτον και Τεχεράνη κινούνται προς συμφωνία που ανατρέπει τις ισορροπίες στη Μέση Ανατολή

Βασιλης Διαμαντακος
Το Ισραήλ βρίσκεται αντιμέτωπο με μια από τις πιο αβέβαιες και πολιτικά επικίνδυνες στιγμές των τελευταίων ετών, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν φαίνεται να πλησιάζουν σε ένα πλαίσιο συμφωνίας αποκλιμάκωσης, χωρίς όμως σαφή συντονισμό με το Τελ Αβίβ.

Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, η κυβέρνηση του Μπενιαμίν Νετανιάχου περιγράφει την κατάσταση ως «πλήρη καταστροφή», καθώς η Ουάσιγκτον προωθεί μια συμφωνία που ενδέχεται να αναδιαμορφώσει ριζικά τις ισορροπίες ισχύος στη Μέση Ανατολή, περιορίζοντας την ισραηλινή επιρροή στη διαμόρφωση των όρων ασφαλείας απέναντι στο Ιράν.
Ρήγμα Ουάσιγκτον–Τελ Αβίβ για το Ιράν

Το βασικό πρόβλημα για το Ισραήλ δεν είναι μόνο η πιθανή συμφωνία με το Ιράν, αλλά ο τρόπος με τον οποίο αυτή διαμορφώνεται: με την αμερικανική πλευρά να κινείται γρήγορα προς ένα πλαίσιο αποκλιμάκωσης, ενώ το Ισραήλ επιχειρεί να καταγράψει τις δικές του «κόκκινες γραμμές» εκ των υστέρων.

Ο Νετανιάχου, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, έχει μεταφέρει επανειλημμένα τις ανησυχίες του στον πρόεδρο των ΗΠΑ, επισημαίνοντας ότι οποιαδήποτε συμφωνία που αφήνει το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα μελλοντικά ενεργό ή ανεπαρκώς περιορισμένο θα συνιστά στρατηγική απειλή για το Ισραήλ.

Ωστόσο, στο Τελ Αβίβ επικρατεί η εκτίμηση ότι αυτές οι θέσεις αντιμετωπίζονται περισσότερο ως πολιτική καταγραφή παρά ως ουσιαστική διαπραγματευτική βάση. 

Ο Τραμπ πιέζει για συμφωνία – το Ισραήλ μένει εκτός τραπεζιού

Η Ουάσιγκτον, υπό τον Ντόναλντ Τραμπ, εμφανίζεται αποφασισμένη να κλείσει μια συμφωνία που θα τερματίζει τον πόλεμο και θα σταθεροποιεί την περιοχή.

Στο επίκεντρο βρίσκονται:η επαναλειτουργία της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ
η σταδιακή άρση οικονομικών περιορισμών προς το Ιράν
και ένα νέο πλαίσιο για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα

Το Ισραήλ, ωστόσο, δεν συμμετέχει στις συνομιλίες, γεγονός που ενισχύει την αίσθηση απομόνωσης και στρατηγικής πίεσης στο εσωτερικό της κυβέρνησης Νετανιάχου.

Εσωτερικός πολιτικός κίνδυνος για τον Νετανιάχου

Η εξέλιξη αυτή έχει άμεσες πολιτικές συνέπειες.

Η ισραηλινή αντιπολίτευση κατηγορεί τον πρωθυπουργό ότι δεν κατάφερε να εξασφαλίσει τον έλεγχο των εξελίξεων με τον βασικό σύμμαχο της χώρας, τις ΗΠΑ, την ώρα που ο πόλεμος με το Ιράν βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη.

Παράλληλα, οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι:η πλειοψηφία των πολιτών στηρίζει την ασφάλεια απέναντι στο Ιράν
αλλά δεν μεταφράζει αυτή τη στάση σε ενίσχυση της κυβέρνησης
ενώ αυξάνεται η κόπωση από την παρατεταμένη σύγκρουση

Το αφήγημα “νίκης” που δεν αποδίδει πολιτικά

Ο Νετανιάχου αντιμετωπίζει ένα κλασικό γεωπολιτικό παράδοξο:

οι στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν και των συμμάχων του δεν μεταφράζονται σε πολιτικό κεφάλαιο στο εσωτερικό.

Αντίθετα, η πιθανότητα μιας αμερικανο-ιρανικής συμφωνίας χωρίς ισραηλινή συνδιαμόρφωση ενισχύει την εικόνα ενός πρωθυπουργού που κινείται σε περιβάλλον μειωμένης διεθνούς επιρροής.
Η περιφερειακή εξίσωση αλλάζει

Η πιθανή συμφωνία ΗΠΑ–Ιράν δεν αφορά μόνο το πυρηνικό πρόγραμμα.

Αγγίζει:

τη ναυσιπλοΐα στον Περσικό Κόλπο
τις σχέσεις με περιφερειακές δυνάμεις
και την ισορροπία αποτροπής στη Μέση Ανατολή

Για το Ισραήλ, αυτό μεταφράζεται σε έναν νέο γεωπολιτικό χάρτη όπου η Ουάσιγκτον ενδέχεται να επιλέγει σταθερότητα και αποκλιμάκωση, αντί της πλήρους στρατηγικής ευθυγράμμισης με τις ισραηλινές θέσεις.

Κρίση εμπιστοσύνης στον άξονα Ουάσιγκτον–Τελ Αβίβ

Η κρίση δεν αφορά μόνο το Ιράν.

Αφορά την ίδια τη σχέση ΗΠΑ–Ισραήλ σε μια περίοδο όπου οι προτεραιότητες της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής φαίνεται να μετατοπίζονται προς την ταχεία αποκλιμάκωση των συγκρούσεων, ακόμη και αν αυτό δημιουργεί ρωγμές με παραδοσιακούς συμμάχους.

Για τον Νετανιάχου, το στοίχημα δεν είναι μόνο στρατιωτικό ή διπλωματικό.

Είναι πλέον βαθιά πολιτικό: πώς να διατηρήσει τον έλεγχο του αφηγήματος σε μια στιγμή όπου οι εξελίξεις διαμορφώνονται αλλού.

Η “συμφωνία που έρχεται”, αν ολοκληρωθεί, δεν θα κρίνει μόνο τον πόλεμο με το Ιράν.

Θα κρίνει και τα όρια της ισραηλινής επιρροής στην εποχή της νέας γεωπολιτικής ισορροπίας.

πηγή


Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.