Γιατί o Τραμπ δεν μπορεί να δώσει F-35 στην Τουρκία.

Η κυβέρνηση Τραμπ – δια του υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο – για πρώτη φορά ανγνώρισε δημόσια την αδυναμία παραχώρησης F-35 στην Τουρκία. Και αυτό γιατί (όπως επανειλημένα έχει αναλύσει το economico) το ανυπέρβλητο εμπόδιο είναι θεσμικό και νομοθετικό, γεγονός που δεν επιτρέπει ενδεχόμενη θετική απάντηση του Λευκού Οίκου στο αίτημα Ερντογάν.

Η Τουρκία αποκλείστηκε από το πρόγραμμα των F-35 το 2019 μετά την παραλαβή των ρωσικών S-400. Η απόφαση δεν ήταν μόνο εκτελεστική. Το αμερικανικό Κογκρέσο ενσωμάτωσε στον αμυντικό προϋπολογισμό (NDAA) διατάξεις που απαγορεύουν τη μεταφορά ή παράδοση F-35 στην Τουρκία όσο διατηρεί το ρωσικό σύστημα.

Παράλληλα ενεργοποιήθηκαν οι κυρώσεις του νόμου CAATSA, που επιβλήθηκαν το 2020 κατά της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας.

Με άλλα λόγια, ακόμη και αν ο Λευκός Οίκος ήθελε πολιτικά να επαναφέρει την Τουρκία στο πρόγραμμα, θα χρειαζόταν:απομάκρυνση ή απενεργοποίηση των S-400,
άρση των κυρώσεων CAATSA,
νέα νομοθετική παρέμβαση του Κογκρέσου.

Φρένο στα παιχνίδια του Τομ Μπάρακ

Ο πρέσβης των ΗΠΑ στην Άγκυρα Τομ Μπάρακ είχε αφήσει πρόσφατα να εννοηθεί ότι θα μπορούσε να αναζητηθεί «δημιουργική λύση» στο ζήτημα.

Οι δηλώσεις του είχαν προκαλέσει έντονη συζήτηση τόσο στην Αθήνα όσο και στην Ουάσιγκτον, επειδή ερμηνεύθηκαν ως πιθανό άνοιγμα προς τον Ερντογάν ενόψει της νέας φάσης των αμερικανοτουρκικών σχέσεων.

Η απάντηση Ρούμπιο λειτουργεί ουσιαστικά ως φρένο σε αυτές τις προσδοκίες.

Τι συζητείται στην Ουάσιγκτον

Στους αμερικανικούς κύκλους ασφαλείας έχουν κατά καιρούς εξεταστεί τρία σενάρια:Μεταφορά των S-400 σε τρίτη χώρα (είχε ακουστεί η Ουκρανία στο παρελθόν).
Μόνιμη αποθήκευση και μη ενεργοποίηση του συστήματος.
Πλήρης απομάκρυνση από τουρκικό έδαφος.

Η κυβέρνηση Ερντογάν μέχρι σήμερα έχει απορρίψει όλα τα σενάρια που θα ισοδυναμούσαν με εγκατάλειψη της αγοράς των S-400.

Η ελληνική διάσταση

Για την Ελλάδα, η δήλωση Ρούμπιο αποκτά πρόσθετη σημασία επειδή έρχεται ενώ: προχωρά η ένταξη της Πολεμικής Αεροπορίας στην οικογένεια των F-35,
η Άγκυρα επιδιώκει εκσυγχρονισμό της αεροπορίας της μέσω F-16 Block 70,
η Σύνοδος του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα τον Ιούλιο αναμένεται να επαναφέρει τα ζητήματα αμυντικής ισορροπίας στο Αιγαίο.

Τι σημαίνει η δήλωση Ρούμπιο

Η ουσιαστική είδηση δεν είναι ότι η Τουρκία δεν μπαίνει σήμερα στα F-35. Αυτό ήταν ήδη γνωστό.

Η είδηση είναι ότι ο Μάρκο Ρούμπιο κατέστησε σαφές πως η κυβέρνηση Τραμπ δεν διαθέτει αυτή τη στιγμή θεσμικό και νομικό δρόμο για να παρακάμψει το Κογκρέσο. Πρόκειται για ένα μήνυμα τόσο προς την Άγκυρα όσο και προς τους συμμάχους των ΗΠΑ στην Ανατολική Μεσόγειο ότι το ζήτημα των S-400 εξακολουθεί να αποτελεί την κεντρική κόκκινη γραμμή στις αμερικανοτουρκικές σχέσεις.

Για το ελληνικό ενδιαφέρον, η τοποθέτηση Ρούμπιο αποτελεί ίσως την πιο καθαρή αμερικανική επιβεβαίωση των τελευταίων μηνών ότι το κεφάλαιο «τουρκικά F-35» παραμένει κλειστό, τουλάχιστον όσο οι S-400 παραμένουν στην Τουρκία.

πηγή


Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.