Χαργκ: Το «απαγορευμένο νησί» που μπορεί να τινάξει στον αέρα τον πόλεμο ΗΠΑ-Ιράν.

Γιατί ο Τραμπ απειλεί να καταλάβει τον ενεργειακό πνεύμονα της Τεχεράνης. Τα τεράστια κέρδη, οι θανάσιμοι κίνδυνοι και ο φόβος έκρηξης στις αγορές

Βασιλης Διαμαντακος 
Η απειλή του Ντόναλντ Τραμπ να καταλάβει τη νήσο Χαργκ δεν είναι μια ακόμη πολεμική υπερβολή σε ένα ήδη εκρηκτικό σκηνικό. Είναι μια κίνηση που, αν υλοποιηθεί, μπορεί να αλλάξει τους όρους της σύγκρουσης ΗΠΑ-Ιράν, να πλήξει την καρδιά της ιρανικής οικονομίας και να προκαλέσει παγκόσμιο ενεργειακό σοκ.

Το μικρό νησί στον Περσικό Κόλπο, περίπου 15 μίλια από τις ιρανικές ακτές, αποτελεί τον βασικότερο κόμβο εξαγωγής ιρανικού πετρελαίου. Από εκεί περνά περίπου το 90% των εξαγωγών αργού της χώρας, γεγονός που καθιστά τη Χαργκ όχι απλώς στρατηγικό στόχο αλλά τον ενεργειακό λαιμό της Τεχεράνης.

Γι’ αυτό και όταν ο Τραμπ γράφει ότι οι ΗΠΑ «στο όχι πολύ μακρινό μέλλον» θα πάρουν τη Χαργκ και άλλες ενεργειακές υποδομές, δεν απειλεί απλώς με νέο χτύπημα. Απειλεί με οικονομικό στραγγαλισμό του Ιράν.

Γιατί η Χαργκ είναι τόσο κρίσιμη

Η Χαργκ είναι γνωστή στους Ιρανούς ως το «Απαγορευμένο Νησί», ακριβώς λόγω της τεράστιας στρατηγικής της αξίας.

Σε αντίθεση με μεγάλο μέρος της ρηχής ιρανικής ακτογραμμής, τα βαθιά νερά γύρω από το νησί επιτρέπουν τον ελλιμενισμό γιγαντιαίων δεξαμενόπλοιων. Οι εγκαταστάσεις της μπορούν, σύμφωνα με εκτιμήσεις, να φορτώνουν εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου ημερησίως.

Στο νησί βρίσκονται κρίσιμες ενεργειακές υποδομές, μεταξύ των οποίων και εγκαταστάσεις που συνδέονται με τη μεγαλύτερη πετρελαϊκή παραγωγική οντότητα της χώρας, τη Falat Iran Oil Company.

 

Με απλά λόγια:

όποιος ελέγχει τη Χαργκ, κρατά στα χέρια του την κάνουλα των ιρανικών εξαγωγών.
Το σχέδιο πίσω από την απειλή Τραμπ

Η στρατηγική λογική της Ουάσιγκτον είναι ωμή αλλά ξεκάθαρη.

Αν το Ιράν αντέχει τα στρατιωτικά πλήγματα, ίσως να μην αντέξει την απώλεια των πετρελαϊκών του εσόδων.

Τα έσοδα από το πετρέλαιο αποτελούν βασική πηγή χρηματοδότησης για το ιρανικό κράτος, τις ένοπλες δυνάμεις και τα δίκτυα επιρροής της Τεχεράνης στην περιοχή. Ένα πλήγμα ή αποκλεισμός της Χαργκ θα μπορούσε να προκαλέσει ασφυκτική πίεση στο καθεστώς.

Το ερώτημα, όμως, είναι αν αυτή η πίεση θα οδηγήσει το Ιράν σε διαπραγμάτευση ή σε ακόμη πιο επικίνδυνη κλιμάκωση.

Διότι η ιστορία δείχνει ότι η Τεχεράνη σπάνια υποχωρεί όταν αισθάνεται ότι απειλείται η ίδια η επιβίωσή της.
Το φάντασμα του πολέμου Ιράν-Ιράκ

Η Χαργκ δεν βρίσκεται για πρώτη φορά στο στόχαστρο.

Κατά τη διάρκεια του πολέμου Ιράν-Ιράκ τη δεκαετία του 1980, οι ιρακινές δυνάμεις χτύπησαν επανειλημμένα τις πετρελαϊκές υποδομές του νησιού, γνωρίζοντας ότι εκεί βρισκόταν ένα από τα πιο ευαίσθητα σημεία της ιρανικής οικονομίας.

Το εντυπωσιακό είναι ότι ο Τραμπ είχε μιλήσει για τη Χαργκ ήδη πριν από δεκαετίες, λέγοντας ότι σε περίπτωση επίθεσης εναντίον αμερικανικών δυνάμεων θα «έκανε ζημιά» στο νησί και θα το καταλάμβανε.

Η σημερινή απειλή, επομένως, δεν εμφανίζεται από το πουθενά.

Είναι μια παλιά ιδέα που επιστρέφει σε ένα πολύ πιο επικίνδυνο γεωπολιτικό περιβάλλον.
Το μεγάλο ρίσκο για τις αγορές

Ένα πλήγμα στη Χαργκ δεν θα χτυπούσε μόνο το Ιράν.

Θα χτυπούσε και τις διεθνείς αγορές ενέργειας.

Η Κίνα, ως βασικός αγοραστής ιρανικού πετρελαίου, θα δεχόταν άμεση πίεση, ενώ οι τιμές του πετρελαίου θα μπορούσαν να κινηθούν ανοδικά μέσα σε λίγες ώρες. Παράλληλα, χώρες του Κόλπου θα φοβούνταν ιρανικά αντίποινα σε αγωγούς, τερματικούς σταθμούς και ενεργειακές εγκαταστάσεις.

Το σενάριο που φοβούνται οι αναλυτές είναι ένας φαύλος κύκλος:

χτύπημα στη Χαργκ, ιρανικά αντίποινα στον Κόλπο, άνοδος τιμών ενέργειας, πληθωριστική πίεση στη Δύση και πολιτικό κόστος για τον ίδιο τον Τραμπ. 

Αμερικανικά στρατεύματα στο νησί; Το πιο επικίνδυνο σενάριο

Άλλο πράγμα είναι ένα αεροπορικό πλήγμα.

Άλλο η κατάληψη.

Η αποστολή αμερικανικών δυνάμεων στη Χαργκ θα σήμαινε ότι οι ΗΠΑ περνούν από την πολιτική των χτυπημάτων στην πολιτική εδαφικού ελέγχου. Αυτό θα άφηνε Αμερικανούς στρατιώτες εκτεθειμένους σε ιρανικούς πυραύλους και drones, καθώς το νησί βρίσκεται σε μικρή απόσταση από την ηπειρωτική χώρα.

Η φράση Αμερικανού αξιωματούχου ότι υπάρχουν «μεγάλοι κίνδυνοι και μεγάλα κέρδη» συμπυκνώνει το δίλημμα.

Η Χαργκ μπορεί να είναι το απόλυτο χαρτί πίεσης.

Μπορεί όμως και να γίνει η παγίδα μιας μακράς, ανεξέλεγκτης σύγκρουσης.
Το πραγματικό διακύβευμα

Η συζήτηση για τη Χαργκ δεν αφορά μόνο ένα νησί.

Αφορά τον έλεγχο της ενέργειας, την αντοχή του ιρανικού καθεστώτος, την ασφάλεια των Στενών του Ορμούζ και τη δυνατότητα των ΗΠΑ να επιβάλουν τους όρους τους σε έναν πόλεμο που ήδη δοκιμάζει τις αντοχές της περιοχής.

Ο Τραμπ θέλει να δείξει ότι διαθέτει το τελικό μέσο πίεσης.

Η Τεχεράνη γνωρίζει ότι η απώλεια της Χαργκ θα ήταν στρατηγικό πλήγμα πρώτης γραμμής.

Και οι αγορές γνωρίζουν ότι μια τέτοια κίνηση μπορεί να ανοίξει έναν κύκλο αναταράξεων πολύ πέρα από τον Περσικό Κόλπο.

Γιατί η Χαργκ δεν είναι απλώς ένα νησί.

Είναι το σημείο όπου ο πόλεμος, το πετρέλαιο και η παγκόσμια οικονομία συναντώνται με τον πιο επικίνδυνο τρόπο.

πηγή


Οι απόψεις που αναφέρονται στο κείμενο είναι προσωπικές του αρθρογράφου και δεν εκφράζουν απαραίτητα τη θέση του Ellada simera.